Experten interviews archief

Thema in de kijker: diabetes

Geneesmiddelen voor diabetes worden beter, maar de ziekte verspreidt zich nu ook in lageloonlanden

Betere geneesmiddelen

Chantal Mathieu
“Wereldwijd lijden bijna 400 miljoen mensen aan diabetes type 2, de diabetes-vorm waarin niet alleen erfelijkheid maar ook zwaarlijvigheid en een gebrek aan lichaamsbeweging een belangrijke rol spelen. “Het aantal patiënten neemt nog altijd sterk toe,” zegt prof. Dr. Chantal Mathieu (KU Leuven), “maar gelukkig worden ook de medicijnen beter. De grote revolutie kwam met de ‘incretine-gebaseerde’ therapieën, met name de DPP4-inhibitoren (oraal) en GLP1-receptor-agonisten. Deze producten geven een mooie glycemiedaling, zorgen niet voor een gewichtstoename en in het geval van de GLP1-receptor-agonisten zelfs voor een gewichtsverlies. Maar vooral is er geen of een zeer beperkt risico op hypoglycemie. De nevenwerkingen zijn beperkt, maar de producten zijn vrij duur. De meest besproken klasse nieuwe geneesmiddelen zijn de SGLT2-inhibitoren, die ervoor zorgen dat glucose in de nier niet kan worden heropgenomen, waardoor de patiënten het teveel aan glucose dus uitplassen. Dat betekent een daling van de bloedsuiker, maar zonder dat er gevaar is voor hypoglycemie. Gezien er glucose verloren gaat, gaan er ook calorieën verloren, met gewichtsverlies als gevolg. Dat is positief, ook al is er een verhoogde kans op genitale infecties. Bovendien werd in een recente studie aangetoond dat bij personen met vooraf bestaand cardiovasculair lijden, deze SGLT2-inhibitoren de mortaliteit konden doen dalen met ruim 30%.”

Ook in lageloonlanden

Josefien Van Olmen
Diabetes werd lang beschouwd als een welzijnsziekte, maar de jongste jaren zet deze vorm zich ook door in lageloonlanden. “Er zijn voldoende aanwijzingen dat er andere subtypes diabetes bestaan, onder meer in sub-Sahara Afrika. Het oude onderscheid tussen alleen type 1 en 2 voldoet niet meer, er zijn inmiddels ook andere vormen, zoals LADA-diabetes en MODY-diabetes. De term welzijnsziekte is dus niet geheel terecht. Juist arme mensen worden extra getroffen door deze golf van diabetes,” aldus Josefien van Olmen van het Instituut voor Tropische Geneeskunde. “Vooral in de verstedelijkte gebieden zijn er veel mensen die werken, lang onderweg zijn van werk naar huis, bijvoorbeeld met het openbaar vervoer. Ook de eetgewoonten veranderen: ze eten minder groenten, minder zelfbereid voedsel, eten ‘snack varianten’ langs de kant van de weg, … Ook is er minder tijd en gelegenheid voor lichaamsbeweging: mensen gebruiken het openbaar vervoer, er is geen veilige fietsroute, er zijn geen of te duren sportfaciliteiten.” Ten slotte zijn in die landen de nieuwe generaties geneesmiddelen ook nog niet beschikbaar. Of als ze er zijn, zijn ze veel te duur.

12 november 2015

Expert in de kijker:

Ann Baeke, personal coach bij Natural Leadership

“Natuurlijk leiderschap wakkert het engagement bij werknemers aan”

Ann Baeke
Ann Baeke heeft meer dan 15 jaar professionele management- en communicatie-ervaring. Vanuit haar bedrijf Natural Leadership begeleidt ze als gecertificeerd personal coach leidinggevenden in hun persoonlijk leiderschap en coacht ze organisaties bij het neerzetten van een engagementscultuur.

Engagementscultuur

“Mensen verlangen steeds vaker dat wat ze doen ertoe doet. Ook op het werk. Ze willen dat de zin en de waarden van de onderneming waarvoor ze werken hun eigen zingeving aanvult. Om talent aan te trekken en te behouden, zullen ondernemingen aandachtig moeten zijn voor wat werknemers echt motiveert: zinvol bezig zijn. Werknemers die zichzelf zijn en goed in hun vel zitten, werken actief mee aan een engagementscultuur. En dat biedt grote voordelen. Geëngageerde medewerkers genereren bijvoorbeeld maar liefst 43% meer omzet dan niet-geëngageerden. Organisaties met hoge engagementscores noteren dan ook gemiddeld 33% hogere winstgevendheid; 45% meer productiviteit en 66% minder uitval door ziekte.”

“Om een dergelijke cultuur in een organisatie te realiseren, heb je leiders nodig die op een natuurlijke manier leiding geven. Connecteren, zelfreflectie, mededogen en kwetsbaarheid zijn daarbij de sleutelwoorden. De eigenschappen die je als leidinggevende nodig hebt om je mensen mee te krijgen in verandering, zitten in elk van ons. De vraag is niet of je de juiste kwaliteiten hebt, de vraag is in welke mate je ze durft aan te wenden. Natuurlijk leiders laten los wie ze denken dat ze moeten zijn en omarmen wie ze werkelijk zijn. Het is iets dat iedereen in zich heeft, maar slechts weinigen durven het naar buiten brengen. Er zijn er enkele zoals bv Wouter Torfs, Fons Leroy, … die dat wel doen, en met succes. Er is zeker nog veel werk aan de winkel, 80 % van de werkende Belgen is niet graag op zijn werk…”

12 oktober 2015

Thema in de kijker: Vluchtelingencrisis

“Vluchtelingen maken deel uit van de globalisering”

Gily Coene
"Vluchtelingen zijn een fenomeen van alle tijden. “Toch worden ze nog te veel beschouwd als een soort afwijking, een probleem dat moet opgelost worden. Daarom is er ook geen structurele aanpak”, zegt doctor in de moraalfilsofie Gily Coene, verbonden aan de VUB. “Migraties zijn er altijd geweest, ze zijn inherent aan hoe onze maatschappij is ontstaan en evolueert. Ze brengen dynamiek in onze samenleving. Ook in de toekomst zullen er grotere migraties zijn, denk maar aan de klimaatvluchtelingen. De opvatting dat migraties moeten ‘opgelost’ worden, staat eigenlijk haaks op het idee van globalisering. Maar die opvatting zorgt er wel voor dat noch ons maatschappelijk systeem, noch ons beleid erop zijn afgestemd.”

“Door de toevlucht van oorlogsvluchtelingen uit Syrië is men momenteel sterk gefocust op het humanitaire aspect van vluchtelingenhulp. Dat is natuurlijk ook wat er nu in eerste instantie moet gebeuren, maar hoe gaat het verder na die eerste humanitaire opvang? Zal men de vluchtelingen zelf ook om hun mening vragen? De meesten van hen hebben een ondernemend karakter en een visie over de toekomst. Waarom zou men daar geen gebruik van maken? Er wordt bijvoorbeeld nu van bovenaf gehamerd op integratie en werkgelegenheid, maar hoe denken de vluchtelingen daar zelf over? Willen ze bijvoorbeeld niet zo snel mogelijk terug naar hun thuisland? Het valt me op dat de stem van de vluchtelingen weinig of niet wordt gehoord in het huidige discours. De vluchtelingenproblematiek zal in elk geval na het eerste humanitaire stadium nog stof bieden tot discussie. Denk maar aan sociale rechten, gezondheidszorg, de genderproblematiek,…”

“Soepeler visumbeleid zou veel vluchtelingen kunnen redden”

Kati Verstrepen1
“Na de eerste humanitaire opvang volgt voor veel vluchtelingen nog een slopende administratieve weg”, zegt ook advocate Kati Verstrepen. Ze is al 27 jaar gespecialiseerd in asiel- en migratierecht en momenteel stafhouder aan de Balie van Antwerpen. “Het is trouwens lang niet zeker dat alle vluchtelingen die tot in België geraakt zijn ook effectief erkend zullen worden als vluchteling of subsidiaire bescherming kunnen krijgen.”

“Mensen van buiten de Europese Unie hebben een visum nodig om naar hier te reizen, maar noch in Afghanistan, noch in Syrië of Irak is een Belgische ambassade om de aanvraag te doen. Wie bijvoorbeeld vanuit Syrië naar België wil, moet eerst naar Beiroet reizen om een visumaanvraag in te dienen in een Belgische ambassade. Doorgaans zal de aanvraag afgewezen worden. Wie gehuwd is met iemand die in België al asiel of subsidiaire bescherming heeft gekregen, kan wel een aanvraag voor een visum gezinshereniging indienen. Die moet echter op de dichtstbijzijnde ambassade worden ingediend. Vaak is dit onmogelijk, omdat de reis te gevaarlijk of te duur is. Wie er toch in slaagt, moet vervolgens terug naar huis keren om te wachten op het antwoord. Dit kan zes maanden duren. Wordt de aanvraag goedgekeurd, dan moet de gevaarlijke reis opnieuw ondernomen worden om het visum te gaan afhalen. Het zou veel efficiënter zijn als Belgische familieleden in België het ‘visum voor gezinshereniging’ in orde kon brengen, zoals dat nu bijvoorbeeld in Nederland al mogelijk is. Door de lange en moeilijke visumprocedure kunnen ook Syriërs met Belgische familie dus bijna niet anders dan clandestien en in gammele bootjes de gevaarlijke reis naar België ondernemen. Jammer dat we die kans laten liggen, het zou volgens mij veel mensenlevens kunnen redden. Voordeel voor België zou trouwens zijn dat de vluchtelingen die hier dan toekomen met een visum al op voorhand gescreend zijn.”

“Veel gelijkenissen met migraties van 100 jaar geleden”

Lien Vloeberghs
Mensen zijn altijd onderweg geweest. Tussen 1873 en 1934 vertrokken bijvoorbeeld zo’n twee miljoen Europeanen vanuit Antwerpen naar de Verenigde Staten en Canada met de Red Star Line. Lien Vloeberghs, historisch onderzoekster in het Red Star Line Museum: “Er zitten veel gelijkenissen in de migratieverhalen van honderd jaar geleden en vandaag. De belangrijkste motieven zijn nog steeds oorlog en de zoektocht naar een waardig bestaan en goed werk. De moeilijkheden van afscheid nemen, problemen onderweg en in het nieuwe land, zijn ook nog vaak dezelfde. Vrouwen die alleen reizen, zijn nog steeds kwetsbaar voor dezelfde gevaren. Migranten hadden toen contact met familie via brieven, vandaag gebeurt dat via Skype en Facebook. Honderd jaar geleden schreven Belgen, Russen en Duitsers naar huis hoe familieleden best de oversteek naar Amerika konden maken, waar ze voor moesten opletten, hoe ze grenzen konden oversteken, en wat ze best verzwegen tegen overheidsbeambten. Vandaag worden dergelijke berichten verspreid via sociale media op het internet.”

21 september 2015

Expert in de kijker:

Katty Fremau, coördinator schoolsport bij Bloso

Naschools sporten: “jong geleerd, is oud gedaan”

Katty Fremau
Kinderen en jongeren krijgen gemiddeld twee uren per week sport op school. “Dat is eigenlijk niet voldoende”, zegt Katty Fremau, coördinator schoolsport bij Bloso. “Daarom is het belangrijk dat kinderen vanaf jonge leeftijd ook naschools aan sport of beweging doen. Dat proberen wij te stimuleren.”

Een gezonde geest in een gezond lichaam

“Samen met de Stichting Vlaams Schoolsport willen wij zo veel mogelijk kinderen en jongeren aan het sporten krijgen. Een gezond lichaam werkt een goede mentale gezondheid in de hand en zorgt ervoor dat de kans op overgewicht afneemt. Zo startten we enkele jaren geleden met de SNS-pas (sport na school) voor jongeren tussen 12 en 18 jaar. Ondertussen kunnen we deze pas in heel Vlaanderen aanbieden. Via deze pas kunnen de jongeren op schooldagen tussen 16 en 18 uur een sport binnen de zone van hun SNS-pas uitproberen. Ze kunnen dus ‘zappen’ tussen verschillende deelnemende sportactiviteiten. Vorig schooljaar maakten er bijna 10.000 jongeren gebruik van de SNS-pas. We zien ook dat 60% van de deelnemers meisjes zijn en 40 % jongens, 30 % van de deelnemers zijn daarnaast nog lid van een sportclub.”

Bewegen moet ‘leuk’ zijn

“Voor kinderen en kleuters hebben we ‘Sportsnac’k en ‘multimove’. Via Sportsnack willen we naschoolse opvang een sportieve twist geven. Dat doen we onder meer door een team leerkrachten te motiveren tot een sportieve invulling van de opvanguren. Scholen krijgen daarvoor ondersteuning vanuit Brede school met sportaanbod. Vorig schooljaar deden scholen uit 81 Vlaamse gemeenten mee aan de sportsnack. Multimove is een programma om kinderen vanaf 3 jaar een breed aanbod aan beweging te bieden, gericht op de ontwikkeling van hun motorische vaardigheden. Het is immers belangrijk om kinderen zo vroeg mogelijk te laten bewegen. Maar het is zeker even belangrijk om dat bewegen leuk te maken, en daar leggen we in Multimove de klemtoon op. Zo leggen de kinderen een goede basis voor de rest van hun sportieve leven.”

Katty Fremau is coördinator schoolsport bij Bloso. Samen met de Stichting Vlaamse Schoolsport promoot en stimuleert ze met haar team kinderen en jongeren om meer te bewegen en te sporten.

8 september 2015

Thema in de kijker: Diversiteit in het onderwijs

"Een ontdekkingsreis voor leerlingen en leerkrachten"

Zowat 1,2 miljoen leerlingen van het Vlaamse leerplichtonderwijs bereiden zich voor om op 1 september een nieuw schooljaar te beginnen. Vanaf dit schooljaar hebben ook leerlingen met beperkingen het recht op inschrijving en op aanpassingen op hun maat in de reguliere klassen. Diversiteit binnen de klas is daardoor meer dan ooit aan de orde.

Nadine Engels
“De huidige klasgroepen zijn meer dan ooit gekenmerkt door diversiteit. Het sleutelwoord van vandaag is dan ook lesgeven ‘op maat’”, zegt Nadine Engels, professor pedagogie en educatiewetenschappen aan de VUB. “Van leraren wordt verwacht dat ze de lat hoog leggen en dat ze het onderwijsaanbod differentiëren. De uitdaging is: de rijkdom van die superdiversiteit kunnen benutten, talenten kunnen zien, leerlingen positief leren omgaan met de verschillen in een veilige maar uitdagende leer- en leefomgeving. Het is duidelijk dat dit hoge verwachtingen stelt aan het leraarschap. Het klassieke beeld van de individuele leraar voor een klas van op leeftijd gegroepeerde kinderen, beantwoordt niet langer aan die verwachtingen. Dit is de eeuw van leertrajecten op maat, van coaching in kleine groepen, van een flexibel aanbod ondersteund door technologie, van coöperatief leren.”

“Op heel wat scholen zijn we nog lang niet zo ver”, zegt Nadine Engels. “Daar overheerst nog het klassieke beeld. Maar het aantal scholen waar leraren actief de vernieuwing gestalte geven, stijgt. In deze nieuwe stijl hebben leerkrachten meer inspraak in het pedagogisch beleid van de school en ontwikkelen ze samen met collega’s een eigen aanpak. Dit laatste valoriseert de professionaliteit van het leraarschap. Bovendien neemt de veelbesproken eenzaamheid van het beroep af.”

“Klasgenoten beïnvloeden prestaties en zelfbeeld”

Bieke De Fraine
De diversiteit van leerlingen zorgt er ook voor dat er keuzes moeten worden gemaakt bij de samenstelling van klassen. In een homogene klas hebben alle leerlingen een gelijkaardig prestatieniveau. De verschillen tussen leerlingen binnen een klas zijn klein, maar de verschillen tussen de klassen (de ‘sterke’ klas en de ‘zwakke’ klas) zijn groot. In een heterogene klas is er meer diversiteit aan leerlingen. “De effecten van het groeperen van leerlingen in homogene of heterogene klassen zijn de voorbije decennia bestudeerd in grootschalig onderwijsonderzoek”, zegt Bieke De Fraine Ze is docente bij de onderzoekseenheid Onderwijskunde van de KU Leuven en doet onderzoek naar loopbanen van leerlingen in het basisonderwijs en secundair onderwijs.

“Uit de onderzoeken blijkt dat knappe leerlingen doorgaans beter presteren in een homogene klasgroep. Zwakkere leerlingen presteren daarentegen doorgaans beter in een heterogene klas. Maar verschillende studies stellen ook vast dat het zelfbeeld van sterke leerlingen gunstiger is in een heterogene klasgroep. Voor het zelfbeeld van zwakke leerlingen is een homogene groep dan weer gunstiger. Elke keuze voor de samenstelling van een klas heeft dus voor- en nadelen. Het belangrijkste is dat directies samen met hun leraren een doordachte keuze maken.”

27 augustus 2015

Expert in de kijker: Nele Deleebeeck: experte milieurisico-evaluaties van chemische stoffen


“Europa neemt voortrekkersrol in beleid rond chemische stoffen”

Nele Deleebeeck
In het kader van Europese regelgeving, zoals ‘REACH’, moeten bedrijven aantonen dat de productie en het gebruik van hun stoffen geen onaanvaardbare risico’s hebben voor mens en milieu. “Daarom evalueren we eerst grondig de inherente gevaren van de stof”, zegt Nele Deleebeeck. Ze is doctor in de toegepaste biologische wetenschappen, optie milieutechnologie, en voert milieurisico-evaluaties uit van chemische stoffen bij consultancybedrijf Arcadis Belgium. “Er worden ‘veilige’ blootstellingsniveaus en milieuconcentraties bepaald, die niet overschreden mogen worden. In een tweede stap wordt de blootstelling bepaald. Dat gebeurt door modellering, of door gebruik van gemeten data aangeleverd door de betrokken bedrijven. Nadien evalueren we of de effectieve of de te verwachten blootstelling effectief onder de veilige waarden blijft. Zoniet, wordt er bekeken welke bijkomende maatregelen ingevoerd kunnen worden om de blootstellingsniveaus tot een aanvaardbaar niveau te verlagen.” ”

Veiligere alternatieven

Europa heeft zichzelf tot doel gesteld om stoffen met heel zware gevarenprofielen en waarvan de risico’s moeilijk onder controle te houden zijn, op termijn te vervangen door veiligere alternatieven. Nele Deleebeeck: “Maar uiteraard gaat Europa daarbij niet over één nacht ijs. Er komen bij deze beslissingen ook veel socio-economische aspecten aan bod. Toch stimuleert het engagement de industrie om op zoek te gaan naar haalbare alternatieven. Europa kan toch wel een beetje als een ‘trendsetter’ gezien worden, aangezien de inspanningen die hier worden geleverd geleidelijk ook worden overgenomen in andere regio’s in de wereld.”

Als expert in milieurisico-evaluatie werkt Nele Deleebeeck ook mee aan tal van andere types (vakoverschrijdende) studies waar kennis van en/of evaluatie van het gedrag en de gevaren van chemische stoffen is vereist.

20 augustus 2015

Thema in de kijker: Met plezier langer werken

Nu de regering de pensioenleeftijd verhoogd heeft, duikt steeds meer de vraag op hoe bedrijven hun werknemers zinvol aan de slag kunnen houden. Het lijkt immers een contradictie, in deze tijden waarin burn-outs en bore-outs steeds meer de kop opsteken. Onderschatten bedrijven het probleem en spelen ze te weinig in op hun menselijk kapitaal?

“Langer werken is anders werken”

Anita Stevens
“Langer werken moet ook gekoppeld worden aan anders werken”, zegt loopbaancoach Anita Stevens,“De uitdaging is dat arbeid een flexibele en een duurzame invulling krijgt. Dat vraagt een doelgericht overheidsbeleid dat voorziet in flexibele loopbanen die aansluiten bij zowel noden die gebonden zijn aan een bepaalde levensfase als individuele noden. Dit vraagt ook dat bedrijven de dialoog aangaan met hun werknemers en maatwerkoplossingen creëren. Werkgoesting is de sleutel tot langer werken, voor elke leeftijd, ook voor de vintage werknemer. Net zoals dat in de designwereld geldt, staan vintage werknemers symbool voor kwaliteit en waardevol; een combinatie van oud en nieuw zorgt voor meerwaarde. Net zoals vintage spullen gaan ook vintage werknemers op zoek naar een tweede carrière, in een andere functie of in een andere sector.”

“Creatieve generalisten”

Silvia Derom
Loopbaancoach Silvia Derom wijst dan weer op het belang van creatieve generalisten in bedrijven. “Velen onder hen worden gedreven doordat ze voortdurend nieuwe dingen ontdekken. Dikwijls worden ze echter negatief bekeken en wekken ze onterecht de indruk dat ze nooit kunnen uitblinken in één aspect of dat ze jobhoppers zijn. Dat is jammer, want bedrijven kunnen er net hun voordeel mee doen omdat die werknemers wendbaar, creatief en innovatief zijn. Ze krijgen net energie doordat ze geprikkeld worden door nieuwigheden. Dat zijn blijvende eigenschappen die ook nog op latere leeftijd aanwezig blijven, waardoor die werknemers, als er rekening wordt gehouden met hun nood aan afwisseling, minder snel uitgeblust raken.”

13 augustus 2015

Expert in de kijker: Jelena Tatomir, ingenieur hoogspanningsnet en bovenleidingen


Elektriciteit leveren van producent tot consument is grote uitdaging

Jelena Tatomir
Jelena Tatomir berekent bovengrondse en ondergrondse kabels voor het hoogspanningsnet en bovenleidingen voor de spoorwegen. Daarbij bestudeert ze de mechanica van die geleiders, de doorhang van de kabels, de invloed op de masten en de thermische berekening. “Momenteel bereken ik in opdracht van Elia de thermische stabiliteit van ondergrondse kabels. Daarbij houd ik rekening met verschillende parameters zoals het vermogen en de eigenschappen van de kabel, maar ook met de eigenschappen van de grond. Daarvoor onderzoeken we altijd de grondstalen. Meestal is het zo dat hoe dieper kabel in de grond ligt, hoe beter de thermische omstandigheden zijn. Maar sommige grondlagen hebben een zeer slechte thermische geleidbaarheid en dan mogen de kabels maar op een beperkte diepte worden geplaatst.”

Spoorlijnen

“Bij de opkomst van de hogesnelheidslijnen in België berekenden we met ons team ook de bovenleidingen voor die lijnen. Ook nu nog bereken ik de hoogspanningslijnen voor het transport van elektriciteit in België en Nederland, binnenkort doe ik dat trouwens ook voor een aantal Europese spoorlijnprojecten.”

Duurzaam

“Elektriciteit transporteren van bij de producent tot aan de consument is een van de grootste uitdagingen wereldwijd. Het is belangrijk dat we werken aan een moderne, veilige en goedkope toegang tot duurzame energie. Het is immers de drijvende kracht achter onze economische vooruitgang en de bescherming van het milieu.”

6 augustus 2015

Expert in de kijker: Bieke Gepts, marketingspecialiste voor de bouwsector


‘De ontwikkelingsmarkt bepaalt vandaag hoe we wonen’

Bieke Gepts
Bieke Gepts is zaakvoerster van Essencia, een marktonderzoeksbureau in de bouwsector. “Wij houden voortdurend de tendensen in de bouwsector in de gaten. Na een aantal gouden jaren aan het begin van de 21ste eeuw, heeft de kredietcrisis ook hier een impact gehad. De bouwproductie is in alle marktsegmenten sterk teruggevallen. De residentiële nieuwbouw leverde afgelopen 5 jaar 18% minder woningen op dan in dezelfde periode ervoor. Van de niet-residentiële gebouwen werd in deze periode 12% minder volume gebouwd. De vergunde renovatiemarkt hield nog het beste stand en viel maar 4% terug.”

Regelgeving

“Maar de bouwsector is niet alleen gevoelig voor de economische omgeving, ook voor bijvoorbeeld aanpassingen aan de regelgeving. En dat waren er de jongste jaren heel wat. Denk maar aan de noodzaak voor een meer energiezuinig bouw- én woonbeleid, btw-aanpassing voor renovatie, woonbonus … Gekoppeld aan de gewijzigde regelgeving zorgde de overheid ook voor fiscale stimulansen. Dat resulteerde in een stevige boost aan renovatiewerken om ons oude gebouwenbestand aan te passen aan de huidige energie-eisen.”

Socio-demografische ontwikkelingen

“Tot slot duwen ook de socio-demografische ontwikkelingen de sector in een bepaalde richting. De vergrijzing, meer scheidingen en kleinere gezinnen zorgen ervoor dat er niet alleen meer en meer appartementsgebouwen komen, maar dat er ook meer en meer appartementen in één gebouw worden ondergebracht. Het aangepast kredietbeleid leidt tot een minder toegankelijke woondroom. Jongeren moeten tevreden zijn met een huurhuis, een instapappartementje of een kant-en-klaar wijkhuis dat gebouwd is door een projectontwikkelaar. De ontwikkelingsmarkt is vandaag dan ook meer en meer de bouwheer die beslist hoe we gaan wonen.”

3 juni 2015

Thema in de kijker: Dag van Europa

Op 9 mei is het Europadag. Dan wordt de 65ste verjaardag van de Schumanverklaring herdacht, de sleutelgebeurtenis in de oprichting van de Europese Unie.

“EU relatief onzichtbaar op wereldvlak”

Fabienne Bossuyt
“Op het wereldtoneel is de EU nog steeds een relatief onzichtbare actor”, zegt Fabienne Bossuyt, doctor-assistent aan het Centrum voor EU-Studies aan UGent. “Nochtans heeft de EU een breed ontwikkeld gemeenschappelijk buitenlands beleid dat inspeelt op zowat alle actuele hete hangijzers en actief inzet op het nastreven van gemeenschappelijke EU-belangen. Of het nu gaat over de post-2015 Sustainable Development Goals, de humanitaire ramp in Nepal, het conflict in Oekraïne of de oprukkende IS, de EU werkt voor alle internationale kwesties een specifiek beleid uit en treedt actief op voor zover ze over de nodige capaciteit en bevoegdheid beschikt. Zo heeft de EU 9 miljoen euro noodhulp aan Nepal geschonken om de meest directe noden aan te pakken in de nasleep van de aardbeving van eind april. Die noodhulp kwam er bovenop het sturen van humanitaire hulpverleners die in dienst zijn bij de Europese Commissie, en de individuele noodhulp van de lidstaten. Daarnaast volgt het Emergency Response Coordination Centre van de Europese Commissie de situatie 24 op 7 op en coördineert het de hulpverlening vanuit Europa.”

“Belgische europarlementsleden minst aanwezig op twitter”

Barbara De Cock
Barbara De Cock, professor in de Taalkunde aan UCL, werkte mee aan een onderzoek naar het twittergedrag van europarlementleden tijdens de Europese verkiezingen in 2014. “ Er zijn grote verschillen in gebruik en frequentie van tweets en hashtags tussen europarlementsleden. Maar ook binnen een partij of een land zijn er soms extreme verschillen. Spanjaarden tweeten meer over Europese thema’s, de Fransen meer over lokale gevolgen van het Europese beleid. Wanneer in het Verenigd Koninkrijk over Europa getweet wordt, is dat meestal vanuit de scherpe tegenstelling tussen de partijen die pro-EU zijn en de partijen die uit de EU willen stappen. De Belgen tweeten dan weer meer over het Europese beleidsniveau dan de Fransen en de Britten. Belgische europarlementsleden zijn wel minder aanwezig op twitter dan die uit andere landen. In alle landen wordt hoofdzakelijk over professionele activiteiten getweet - niet over privé-aangelegenheden - naar de nationale of regionale achterban. De meeste tweets zijn dan ook in de eigen taal. Volgers op twitter zijn voornamelijk journalisten en politiek actieve burgers. Er is dus weinig rechtstreekse uitwisseling met het grote publiek.”

7 mei 2015

Expert in de kijker: Vinciane van Grotenhuis

‘De tijd dringt voor verandering in de Antwerpse diamantsector’

Vinciane van Grotenhuis
Vinciane van Grotenhuis is specialiste in edelstenen, juwelen en luxegoederen. “Voor mijn eindthesis in de Politieke Wetenschappen koos ik als onderwerp ‘de politieke rol van diamant’. Het heeft mij sindsdien niet meer losgelaten”, zegt ze. Vinciane specialiseerde zich verder tot gegradueerd gemmologe en volgde ook een marketingopleiding aan de EM LYON business school in Frankrijk. “Om de sector te begrijpen, moet men de geopolitiek kennen. Politici hechten daar te weinig belang aan, waardoor foute beslissingen worden genomen. Neem nu het Kimberley Proces, dat de conflictdiamanten uit de internationale diamanthandel moet weren. Het systeem is niet efficiënt. Het controlesysteem van het Kimberley-Proces wordt alleen bij wet verplicht in landen die vrijwillig participeren. Hierdoor hebben nieuwe diamantcentra, voor wie ethiek minder belangrijk is, zich de laatste jaren kunnen ontwikkelen en klagen Afrikaanse mijnlanden de illegale smokkel aan. Onlangs werd bekendgemaakt dat de afgelopen decennia voor 12 miljard dollar aan ruwe diamant uit Zimbabwe werd gesmokkeld. Ook het gebrek aan financiering in de diamantsector is voor een deel het gevolg van het Kimberley-Proces. De Antwerpse diamantsector heeft er dus alle baat bij om een efficiënt controlesysteem uit te tekenen. Alleen dan kan ze een briljante toekomst tegemoet gaan!”

7 april 2015

Thema in de kijker: zonsverduistering

“Zonsverduistering geeft een uniek zicht op de corona”

Petra Vanlommel
Op vrijdag 20 maart 2015 is er in België een gedeeltelijke zonsverduistering. Voor veel mensen een speciale belevenis, maar voor wetenschappers creëert zo’n zonsverduistering ook unieke omstandigheden. Petra Vanlommel van de Koninklijke Sterrenwacht van België: “Vanuit wetenschappelijk standpunt is vooral een totale zonsverduistering interessant omdat de maan de zonneschijf dan net bedekt. Zo krijg je een uitzonderlijke kijk op de onmiddellijke omgeving rond de zon of de lage zonneatmosfeer met de ‘Helmet streamers’ (magnetische lussen in de vorm van een puntige helm). Net op die plaats in de corona wordt bijvoorbeeld de zonnewind versneld. De zonnewind is een continue stroom van massa die wegwaait van de zon over de aarde.”

“Eclips kan je netvlies beschadigen”

Ann Pyck
Om ongestoord van het fenomeen te kunnen genieten, is het belangrijk om de ogen goed te beschermen. “Eclipsblindheid voel je niet opkomen, maar je netvlies kan wel tijdelijk of zelfs permanent beschadigd worden”, zegt optometrist Ann Pyck. “Wanneer je onbeschermd naar de zonsverduistering kijkt, absorbeert het netvlies ook niet-zichtbaar ultraviolet en infrarood licht. Dat veroorzaakt interne chemische reacties waardoor delen van het netvlies uitvallen. Ook thermische reacties beschadigen het netlies. De kegeltjes en staafjes van je netvlies worden daardoor geschonden. Pas enkele uren later merk je dat je zicht vlekkerig en slechter wordt. De vlekken zitten bovendien midden in het gezichtsveld, je kan ze dus niet negeren. Kijk dus zeker met een erkende eclipsbril naar de zonsverduistering. Alternatieven zoals een cd, fotonegatieven, een zelfgemaakt brilletje of een gewone zonnebril volstaan niet.”

“Dieren ervaren stress”

Ook dieren ervaren een zonsverduistering als iets uitzonderlijks. “Dieren staan dichter bij de natuur en voelen een zons- of maansverduistering zeker aan”, zegt dierengedragstherapeute Inge Pauwels. “Bij natuurrampen, zoals de tsunami, is gebleken dat heel veel wilde dieren tijdig konden vluchten. Dat bewijst dat ze natuurfenomenen sterk aanvoelen. Een zonsverduistering bezorgt dieren sowieso stress. Op korte tijd kunnen ze dan enorme stresspieken vertonen. Sommige dieren zetten dat om in angst. Prooidieren zoals herten of paarden kunnen dan bijvoorbeeld vluchtgedrag vertonen. Je zet ze dus best veilig binnen. Sommige dieren lopen een heus trauma op en worden nadien bijvoorbeeld angstig bij schemering. Er is echter nog te weinig onderzoek gedaan om dit echt te kunnen bewijzen.”

17 maart 2015

Thema in de kijker: Dag tegen de internetcensuur

“Grens met vrije meningsuiting soms heel dun”

In het Westen spitst internetcensuur zich vooral toe op specifieke doeleinden zoals de bestrijding van piraterij of terrorisme of de bescherming van jongeren. “Maar de grens met het recht op vrije meningsuiting is soms zeer dun”, zegt Eva Lievens, onderzoekster aan de KULeuven en professor mediarecht aan de UGent. “Aan de KULeuven onderzoeken wij wetgeving en rechtspraak over het filteren en blokkeren van inhoud, zowel op Europees als op nationaal vlak. De materie is vaak niet eenduidig. Dergelijke maatregelen zijn soms ook gemakkelijk technisch te omzeilen. Denk maar aan ‘The Pirate Bay’ die steeds weer opduikt. Rechtspraak en wetgeving schieten dan hun doel voorbij.”

“Jongeren begeleiden beter dan censureren”

Sofie Vandoninck
Steeds vaker wordt ook bij ons de vraag gesteld hoe we moeten omgaan met jongeren en gevoelige materie op het internet. “Blootstelling aan online risico’s is vandaag haast onvermijdelijk, ook bij kinderen en jongeren. Censuur is in veel gevallen dan ook niet de beste manier om daarmee om te gaan”, zegt Sofie Vandoninck, communicatiewetenschapster en onderzoekster bij het EU Kids Online project. “Uit ons onderzoek blijkt dat jongeren vanaf 12 jaar meer gebaat zijn met een goede omkadering en begeleiding van wat ze online zien dan met een verbod om bepaalde sites te bezoeken. Dat is ook al het geval bij lagereschoolkinderen, maar deze groep moet je wel nog behoeden voor te aanstootgevende of te gewelddadige beelden.”

“Internetcensuur in China nog steeds heel sterk”

Mieke Matthijsen
In sommige andere landen, zoals in China, censureert de overheid het internet veel ingrijpender. “In China is er nog steeds zware internetcensuur”, zegt sinologe Mieke Matthijsen. “Sinds de nieuwe president Xi Jinping aan de macht kwam, is de censuur nog strenger geworden. Chinezen kunnen zonder buitenlandse VPN bijvoorbeeld niet op Facebook, Youtube en Twitter. Opzoeken via Google kan alleen op de ‘Hong Kong’-versie en officiële Chinese zoeksites zoals Baidu leveren sterk gecensureerde resultaten op. De situatie lijkt erger dan een paar jaar geleden. Zelfs buitenlandse ondernemers die met data via de cloud werken, kunnen problemen ondervinden.”

8 maart 2015

Expert in de kijker: onderzoeker sportgeneeskunde Carl De Crée

'Extreem sporten kan hormonale problemen veroorzaken bij vrouwen'

carl de cree
Carl De Crée is hoogleraar en wetenschappelijk onderzoeker in de sportgeneeskunde met subspecialisatie in reproductieve endocrinologie en inspanningsfysiologie. “Al sinds het begin van de jaren ’80 bestudeer ik de relatie tussen sport en hormonale problemen. Deze tak van de sportgeneeskunde noemt men wel eens ‘inspanningsendocrinologie’ of ‘sportgynaecologie’. Ik heb me toegespitst op wetenschappelijk onderzoek over hormonale problemen bij vrouwen, o.m. op wat men in de Angelsaksische landen de ‘Female Athlete Triad’ noemt. Sporters gaan soms tot het uiterste zowel qua inspanning als qua dieet om hun lichaam in een ideale toestand te brengen voor topprestaties in de gekozen discipline. Dat kan problemen opleveren in de menstruele cyclus bij sportende vrouwen, zoals onregelmatige cycli, tijdelijk verminderde vruchtbaarheid, of vroegtijdige botontkalking (osteopenie, of zelfs osteoporose). Soms zijn de gevolgen blijvend en zeer ernstig. Vooral vrouwen die intensief een sport beoefenen waarbij het gewicht een belangrijke rol speelt, zijn hier gevoelig voor. Typische probleemsporten zijn gymnastiek en schaatsen, maar ook duursporten.” Het wetenschappelijk onderzoek rond de invloed van sport op hormonen is in Vlaanderen nagenoeg onbestaand. Carl De Crée: “Dergelijk onderzoek vergt veel van de proefpersonen, zowel lichamelijk als emotioneel. Bovendien is hormonaal onderzoek een complexe en dure aangelegenheid.” Naast deze specialisatie is Carl De Crée ook thuis in Japanse cultuur en filosofie, in oosterse gevechtssporten, en in luchtvaartwetenschappen.

24 februari 2015

‘We hebben nood aan Vegucation’

nena baeyens
Een op de twee Vlamingen wil graag minder vlees eten, maar mist de kookkennis om die goede voornemens in de praktijk te brengen of vol te houden. ‘Toch merken we de jongste jaren een evolutie’, zegt Nena Baeyens van EVA (Ethisch Vegetarisch Alternatief). ‘Uit onderzoek blijkt dat 1 op 10 Vlamingen zichzelf parttime vegetariër (of flexitariër) noemt. Dat betekent dat hij of zij minstens 3 keer per week vegetarisch eet. Dat is een verdubbeling in vergelijking met 2011, toen was het nog 1 op 20. Als we daar de vegetariërs, veganisten, pescotariërs en bijna-vegetariërs bij optellen, komen we aan 1 op 6 Vlamingen die minstens een paar keer per week vegetarisch eet. We zien ook hoe het aanbod op restaurant steeds diverser en beter wordt. Topchefs zoals Kobe Desramaults en Gert de Mangeleer doen fantastische dingen met groenten. Jammer genoeg zijn de opleidingen in de hotelscholen niet mee geëvolueerd.’ ‘Er wordt inderdaad veel te weinig aandacht besteed aan vegetarische voeding in de koksopleidingen’, beaamt voedingsdeskundige en docente Katia Cornelis. ‘Het lespakket is al verlaagd van 38 naar 32 lesuren per week, de vakken rond voedingsleer waren daarvan het eerste slachtoffer. Koks denken nog al te vaak dat ze bij een vegetarische maaltijd het vlees gewoon kunnen weglaten en vervangen door groenten. Zo stel je echter geen evenwichtige maaltijd samen. Daarbij komt nog dat de leerlingen aan de hotelschool koken voor hun medeleerlingen. Ze willen daarbij in de eerste plaats scoren met lekkere maaltijden, maar laten zo een hele hoop kansen liggen.’

10 februari 2015

Radicalisering en sociale media

Nele Schils
‘De sociale media zijn niet de oorzaak maar wel een versterkende factor in de radicalisering bij jongeren’, zegt criminologe Nele Schils (UGent). ‘Daarom moeten we de voedingsbodems aanpakken en zo de interesse bij jongeren voor extremisme wegnemen en de jongeren weerbaarder maken tegen een extremistisch discours.’ ‘Counter narratives’ op extremistische websites hebben maar weinig kans op slagen en kunnen zelfs contraproductief zijn’, zegt ze. ‘De perceptie van een positief alternatief binnen de samenleving zou reeds aanwezig moeten zijn vóór er sprake is van gewelddadige radicalisering.’ ‘Ons onderzoek naar radicalisering van jongeren via de sociale media toonde immers aan dat blootstelling aan extremisme via die sociale media vooral werkt wanneer die jongeren actief en doelbewust extremistische informatie opzoeken en wanneer de jongere reeds over een bepaalde extremistische attitude of interesse beschikt. Die bestaande interesse wordt vooral bepaald door ervaringen in de offline wereld. Vooral de perceptie van onrechtvaardigheid kan een voedingsbodem vormen. Dit staat los van de economische situatie van de jongere. Vervolgens is de directe sociale omgeving, met name peers, in samenspel met bepaalde individuele kenmerken, cruciaal in het maken van de stap naar actief extremisme.’

31 januari 2015

Energiebesparing

Adviezen om energie te sparen en zo black-outs te vermijden richten zich vooral op de particuliere sector. Maar ook bedrijven kunnen daar hun bijdrage leveren. "De sector van de chemie, life sciences en kunststoffen is een belangrijke energieverbruiker in Vlaanderen en erg energie-intensief", licht Els Brouwers van Essenscia toe. "De productie van duizenden verschillende eindproducten is goed voor bijna 20% van het aardgas- en 25% van het elektriciteitsverbruik van Vlaanderen. Petroleum, aardgas en elektriciteit worden niet enkel gebruikt om warmte te leveren, maar ook als grondstof omgevormd tot producten van hogere waarde. Door veel te investeren in energie-efficiëntie draagt de sector bij aan de duurzaamheid van de maatschappij. Per ton CO2 die uitgestoten wordt in het productieproces van de chemische sector, wordt er gemiddeld 2,6 ton bespaard in de toepassing ervan. Continue aandacht voor energie-efficiëntieverbeteringen heeft geleid tot een duidelijke ontkoppeling tussen productie en energieverbruik. Het specifieke energieverbruik (per ton product) is hierdoor afgenomen tot 43% van het verbruik in 1990. Aan de basis hiervan ligt onder meer een sterk clusterdenken, waarbij de warmte die vrijkomt in bepaalde processen aangewend wordt voor het aandrijven van andere processen."

Niet alleen in de industriële sectoren, ook in de particuliere sector is er nog veel groeimarge. "Vooral de verwarming en verlichting van gebouwen (woningen, kantoren, scholen) nemen een groot deel van het energieverbruik voor hun rekening. De grootste besparing kan men dan ook realiseren door de energiebehoefte te beperken", zegt Sigrid Van Leemput van VIBE. "Voor particulieren zit het grootste potentieel in compactere en energie-efficiëntere woningen. Isoleren is daarbij de belangrijkste aanrader. Verder moeten we zuiniger omspringen met energie en het gebruik van 'fossiele' brandstoffen beperken. Hier is een belangrijke rol weggelegd voor de overheid die meer moet inzetten op de promotie en ondersteuning van de hernieuwbare energiesector. Enerzijds om onze energie-onafhankelijkheid te garanderen en anderzijds om onze klimaatdoelstellingen te halen. Ook betaalbaarheid van energie speelt een alsmaar belangrijkere rol. Een interessante ontwikkeling op dat vlak zijn de hernieuwbare energiecoöperaties waarbij burgers zelf mee investeren in productiemiddelen en levering van energie en de geproduceerde energie ook zelf kunnen verbruiken."

22 december 2014


Beeldvorming rond personen met een handicap krijgt onvoldoende


Peter Lambregts
Ons land besteedt niet voldoende aandacht aan de beeldvorming van personen met handicap. Nochtans heeft België het VN-Verdrag inzake de Rechten van Personen met een Handicap (VRPH) ondertekend en zijn we dus verplicht om die opdracht na te komen. ‘Artikel 8 uit dat verdrag wijst op de taak van de overheid om de maatschappij te sensibiliseren over de rechten en het potentieel van personen met een handicap en om stigma en vooroordelen te bestrijden’ zegt Peter Lambreghts (Onafhankelijk Leven).
Patrick Vandelanotte
Patrick Vandelanotte van de burgerrechtenorganisatie GRIP sluit zich daarbij aan: ‘Het VN-Comité dat in september de situatie van België heeft beoordeeld, stelt met bezorgdheid vast dat het op het vlak van de beeldvorming rond personen met een handicap verkeerd zit. Het VN-comité wijst op het tekort aan mogelijkheden voor inclusief onderwijs, de lange wachtlijsten voor ondersteuning en het tekort aan toegankelijkheid’.

‘Het VN-Comité wil dat ons land een nationale strategie uitwerkt inzake bewustmaking,’ zegt Peter Lambreghts. ‘Het Comité beveelt aan om toegankelijke informatie- en bewustmakingscampagnes te organiseren over de rechten van personen met een handicap. Het grote publiek moet een positief beeld krijgen van personen met een handicap en de bijdrage die ze leveren aan de maatschappij, en dat in overleg met de organisaties van personen met een handicap. Het Comité doet deze aanbeveling omdat de visie die het Verdrag uitdraagt in België niet waarneembaar is. Het Verdrag gaat uit van het recht op volwaardig burgerschap met alle mensenrechten die daarbij horen.’

1 december 2014

Transnationale mobiliteit

Noël Salazar
Uitwisselingsprojecten voor studenten, werknemers of stagiairs die kiezen voor een job in het buitenland, senioren die overwinteren in warmere landen, we overschrijden gemakkelijker dan vroeger onze landsgrenzen. "Maar dat beeld klopt niet", zegt sociaal-cultureel antropoloog Noël Salazar (KULeuven). "Dergelijke transnationale mobiliteit komt minder frequent voor dan we denken. Bij studentenuitwisselingen spreken we over minder dan 10% en bij jobs in het buitenland ligt dat nog veel lager. Maar buitenlandse ervaringen krijgen vaak disproportioneel veel aandacht in de media. Dit hoeft zeker binnen een Europese context niet te verbazen. Bij beleidsmakers leeft immers de overtuiging dat meer mobiliteit (binnen de EU) leidt tot een meer Europese identiteit. Deze transnationale mobiliteit wordt a priori als positief beschouwd. Maar persoonlijke ervaringen bevestigen dit niet altijd." Noël Salazar spitst zich in zijn onderzoek toe op de waarde die onze samenleving hecht aan het oversteken van ‘grenzen’. "Wat betekent transnationale mobiliteit en wat levert het op, ook voor hen die daaraan niet kunnen of willen deelnemen? En wat met immigranten? Moeten ze opnieuw mobiel worden om te tonen dat ze goed geïntegreerd zijn in Europa?"

7 november 2014

Wereldvoedseldag: kunnen insecten ons helpen?

Heleen Verlinden
Volgens de Wereldvoedselorganisatie (FAO) is er wereldwijd voldoende voedsel voor het dubbele van de wereldbevolking. Maar dan moeten we het voedsel wel eerlijk verdelen. “De problematiek in de voedingsindustrie is niet zozeer dat er niet voldoende kan geproduceerd worden, eerder dat er inefficiënt wordt omgesprongen met de beschikbare producten”, zegt Heleen Verlinden (KULeuven). “Er zijn verliezen op elk niveau van de voedselketen: bij de oogst, perfect geschikte waren die op basis van uiterlijke kenmerken worden afgekeurd, maar ook bij het transport, de distributie en bij de consument zelf. Insecten kunnen ingezet worden om de zo ontstane reststromen efficiënt om te zetten naar nuttige proteïnen en vetten (het zogenaamd ‘sluiten van de nutriëntenkringloop’). Ze kunnen rechtstreeks gebruikt worden als humane voedingsbron, maar kunnen ook in dierenvoeders ingezet worden. Maar daarvoor is er, naast studies naar allergeniciteit en optimalisatie van het kweken van insecten, zeker nog verdere Europese wetgeving nodig.” 
Saartje Boutsen
"Dat onze eetgewoontes de komende decennia zullen veranderen is nu al duidelijk", zegt Saartje Boutsen van Vredeseilanden. “Voor producten als cacao en koffie zijn er nu al tekorten. Bovendien moeten tegen 2050 niet alleen 2 miljard extra monden worden gevoed, de toenemende welvaart en verstedelijking veroorzaken ook een verandering in het eetpatroon.” Ook Vredeseilanden legt daarom de nadruk op ketenontwikkeling: “We pleiten verder voor een betere ondersteuning van kleinschalige boeren in hun contact met de andere schakels in de voedselketen. Het bewustzijn groeit, zowel bij de consument als de voedingsbedrijven en distributie, dat we doelgerichter met onze voeding moeten omgaan, en dat er nood is aan een voedselsysteem waarbij iedere schakel in de keten er zijn boterham mee verdient.”

16 oktober 2014

Heeft een Week van de Mobiliteit zin?

Zwerts Enid
"In de week van de mobiliteit ligt de focus niet op een wereld zonder auto’s, wel op de positieve beleving van minder auto’s in de schoolomgeving, een autoluw stadscentrum", zegt Enid Zwerts (MINT). "Met een Autoloze Zondag, de Strapdag en Car Free day, wil men ons bewuster maken van ons autogebruik en een positief alternatief aanreiken via andere vervoermiddelen. Hoewel over de effecten van dit initiatief weinig geweten is, is het toch zinvol. Want net door de positieve toon van de actie, en vooral niet negatief tegen de auto, bied je mensen de kans om iets anders dan autoverplaatsingen te ervaren."
"Maar nog meer dan dat schetst de week een positief beeld van hoe een autoluwe toekomst eruit kan zien en hoeveel aangenamer en leefbaarder onze steden en gemeenten daarvan worden", vult Sarah Martens (Mobiel 21) aan."Natuurlijk staan er tussen het heden en die autoluwe toekomst heel wat praktische bezwaren: we hebben werktijden te respecteren, kinderen af te halen, boodschappen te doen, niet altijd de juiste bus- of treinverbindingen of de veiligste verkeersomgeving. Daarnaast zitten er heel wat vooroordelen tussen onze oren: de auto is altijd sneller, het regent te vaak om te fietsen, de afstand is te groot ... Dat los je niet allemaal op in een week per jaar." Dat vindt ook Enid Zwerts: "Om een echte gedragsverandering te creëren is er uiteraard meer nodig dan een week met leuke acties. Een overheid die inzet op duurzame mobiliteit, waarbij ruimtelijke ordening een heel belangrijk element is."
Sarah Martens
"Ook educatie, campagnes en gedragsveranderingsprojecten spelen een belangrijke rol", vindt Sarah Martens. "Hiermee verander je de mobiliteitscultuur in het hoofd van de bevolking en creëer je een draagvlak voor minder populaire maatregelen. In de jaren 70 was een rookverbod in cafés ondenkbaar, ondertussen is het not done om aan tafel een sigaret op te steken. We evolueren geleidelijk naar een toekomst waarin het not done is om de auto te nemen om bij de bakker om de hoek een brood te gaan kopen."

11 september 2014

Meertaligheid in de klas


Mostaert
Wanneer een anderstalig kind start in het Nederlandstalig onderwijs, is het cruciaal dat het deze nieuwe taal zo snel mogelijk verwerft. Toch kunnen leerkrachten niet verwachten dat een anderstalig kind na één jaar Nederlandstalig aanbod al op eenzelfde taalniveau functioneert als zijn eentalige klasgenoten. “Uit onderzoek weten we dat het minstens vijf jaar duurt vooraleer een anderstalig kind eenzelfde talig niveau bereikt als zijn eentalige klasgenoten. Wanneer een kind daarenboven niet blijvend gestimuleerd wordt in zijn moedertaal, kan het zelfs zeven tot tien jaar duren vooraleer het een adequaat schooltaalniveau bereikt”, legt Charlotte Mostaert (expertisecentrum Code, opleiding logopedie & audiologie, Thomas More) uit. “Uiteraard zal het al sneller kunnen communiceren met zijn Nederlandstalige vriendjes. De taal uit de klas is immers een stuk moeilijker dan de taal die bijvoorbeeld op de speelplaats onder kinderen gebruikt wordt. Schooltaal is doorgaans abstracter, minder contextrijk, en vergt meer cognitieve inspanningen.”
Tine Van Houtven
“Om anderstalige leerlingen zo goed mogelijk te stimuleren en te begeleiden in hun proces van (school)taalontwikkeling, besteden leerkrachten naast de vakinhouden best tegelijkertijd ook aandacht aan de taal die nodig is om die vakinhouden te verwerven”, zegt Tine Van Houtven (expertisecentrum Code, lerarenopleiding lager onderwijs, Thomas More). “Ze kunnen dit doen door hun lessen zo contextrijk mogelijk te maken en veel interactie en taalsteun aan te bieden. Het vereenvoudigen van teksten of taken is geen goed idee. Als teksten vereenvoudigd worden, verliezen ze vaak ook een duidelijke structuur en opbouw en worden verbanden tussen tekstdelen implicieter. Aangezien taal, denken en leren onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn, werpt deze taalontwikkelende didactiek ook vruchten af voor moedertaalsprekers van het Nederlands.”

28 augustus 2014

Werknemers moeten de tijd krijgen om hun geloofsplichten te vervullen

Naima Lafrarchi

“De Koran schrijft voor dat moslims moeten vasten ‘zoals het aan de voorgaande profeten werd geopenbaard’”, zegt Naïma Lafrarchi (Faculteit Theologie en Religiewetenschappen - KULeuven). “Daarom onthouden moslims zich tijdens de Ramadan-maand van zonsopgang tot zonsondergang van eten, drinken en seksuele gemeenschap en trachten ze sober en bescheiden te leven. De essentie van het vasten is de spirituele herbronning en zingeving. In deze periode trachten moslims de spirituele en innerlijke aspecten van hun geloof te versterken en te verdiepen.”


Leen Holvoet
Die vastenperiode heeft uiteraard ook gevolgen op de werkvloer. “Een werkgever is niet wettelijk verplicht om rekening te houden met de Ramadan als dusdanig. Maar het arbeidsrecht stelt wel dat werkgevers hun werknemers ‘de nodige tijd moeten geven om hun geloofsplichten te vervullen’”, legt advocate Leen Holvoet uit. “De werkgever kan dan aangepaste pauzes toestaan zodat moslims tijdens hun werkdag op de vastgelegde tijdstippen kunnen bidden. Daarbij moeten de regels voor de minimumrustpauzes gerespecteerd blijven. Soms worden ook extra lunchpauzes tijdens avond- of nachtwerk toegestaan, en werken de betrokken werknemers daarna langer door. Om dit te kunnen verantwoorden bij een sociale inspectie, is het aan te raden om de aangepaste uurroosters formeel vast te leggen. Bovendien moet de werkgever zeker alert blijven voor de eventuele veiligheidsrisico’s tijdens het volgen van de Ramadan. Niet drinken en eten tussen zonsopgang en zonsondergang kan namelijk leiden tot dehydratatie en verminderde concentratie. Tijdig overleg met de preventieadviseur-arbeidsgeneesheer is zeker aangewezen. In de praktijk blijft het belangrijk dat afwijkingen formeel worden vastgelegd en dat er duidelijk gecommuniceerd wordt met alle werknemers, ook de niet-moslims.”

27 juni 2014

Beleggers verkiezen thuisland

Rosanne Vanpee
“Ondanks het grote aanbod aan buitenlandse aandelen en hun relatief goede toegankelijkheid, verkiezen beleggers een portefeuille die grotendeels uit binnenlandse aandelen bestaat. Daarbij negeren ze koppig de diversificatietheorie, die aantoont dat je eenzelfde rendement kunt behalen en tegelijkertijd je portefeuillerisico kunt verlagen door je portefeuille (internationaal) te diversifiëren”. Dat zegt Rosanne Vanpée, docent International Financial Management (KULeuven). “Je verlaagt beleggingsrisico's vooral wanneer je aandelen combineert die zo min mogelijk met elkaar gemeen hebben. Een portefeuille van BEL20-aandelen levert dus weinig diversificatievoordelen op. Men kan de vraag stellen of deze voorkeur voor binnenlandse aandelen, in de literatuur home bias genoemd, het resultaat is van een te lage financiële geletterdheid van de belegger. Dit blijkt niet zo te zijn. Ook professionele beleggers stellen portefeuilles op met een sterk overwicht aan binnenlandse aandelen. Rosanne Vanpée ziet twee categorieën van oorzaken voor deze 'home bias'. Enerzijds zijn er psychologische aspecten zoals nationalisme en een gevoel van vertrouwdheid die maken dat mensen kiezen voor aandelen uit het thuisland. Anderzijds kunnen ook rationele overwegingen zoals een taalbarrière en transactiekosten een rol spelen. Maar onderzoek toont aan dat de voordelen van buitenlandse aandelen de kosten sterk overtreffen. Het blijft dus verbazend dat beleggers pertinent blijven vasthouden aan een overwegend binnenlandse portefeuille.” 

23 juni 2014

Ouders mogen niet te veel meegaan in examendrukte

Rita Bleys

De examens zijn niet alleen voor studenten een stressperiode. Ook ouders en de directe omgeving van de student worden daarin betrokken. ‘Toch’, waarschuwt Rita Bleys (Associatie Universiteit Hogescholen Limburg) ‘mogen ouders zeker niet te veel meegaan in de examendrukte. Examens zijn moeilijke periodes voor jonge mensen maar studenten moeten ook daarmee leren omgaan. Ze worden er rijper door. Bovendien moeten jongeren ook leren dat je je moet inspannen om iets te bereiken. Ouders moeten de nodige ruggensteun en comfort bieden en ze moeten een klankbord zijn, maar verwennen en ‘pamperen’ tijdens examens helpt jonge mensen niet volwassen worden. Anderzijds gebeurt studeren meer en meer gedurende het ganse academiejaar. Competentiegericht evalueren gebeurt nu veel meer via opdrachten, werkstukken, presentaties die op meerdere momenten in het jaar plaatsvinden. Ouders of andere personen uit hun omgeving kunnen studenten heel het jaar door aanmoedigen om een correct beeld te krijgen van de eigen studiedoelen, studeerprestaties en de bijhorende resultaten.’


5 juni 2014

Unieke biodiversiteit rond eilanden


Marleen De Troch
Eilanden zijn geïsoleerde landmassa’s in zee. Hun isolatie gaat vaak hand in hand met een hoge graad van soortenrijkdom of biodiversiteit van zowel planten als dieren die er voorkomen. De organismen op eilanden zijn goed aangepast aan de unieke levensomstandigheden. Ze zijn daarom vaak endemisch of uniek voor dat eiland en verdienen onze bijzondere aandacht en bescherming. Niet alleen op het landgedeelte van een eiland is er een unieke biodiversiteit, ook in de ondiepe kustwateren rond eilanden worden bijzondere planten en dieren gevonden. Dit kan verklaard worden door het feit dat ze geïsoleerd zijn van andere kustgebieden (langs de continenten) door diepere wateren en zich zo ongestoord kunnen verder diversifiëren. Daarnaast kunnen ook de organismen op en rond bepaalde onderwaterconstructies (pilaren van windmolens, scheepswrakken, …) beschouwd worden als een soort ‘eilandgemeenschap’.
De specifieke aanpassingen  die deze eilandbewoners ondergaan, maken hen uniek, maar betekenen meteen ook hun kwetsbaarheid. De leefomstandigheden op en rond het eiland dienen als zeer specifiek en soms zelfs als extreem beschouwd te worden. Iedere (kleine) wijziging van dit leefmilieu betekent een ernstige bedreiging voor de soortenrijkdom van eilanden, nog meer dan voor de organismen op de continenten.
Marien biologe Marleen De Troch (UGent) geeft uitleg en duiding bij het thema van de Internationale dag van biodiversiteit op 22 mei.

20 mei 2014

Dovenparlement zet nieuwe uitdagingen op de kaart

Goedele De Clerck

“Een toekomst waarin dove kinderen en volwassenen zich kunnen ontplooien, daar is de Vlaamse Dovengemeenschap zeer sterk mee bezig”, zegt onderzoekster Goedele De Clerck (UGent). “Gebarentaal, dovencultuur en dove vormen van kennis en leren gaan over van generatie tot generatie. We zullen het talig en cultureel erfgoed van de Vlaamse dovengemeenschap en de vrijwilligerswerkingen die er nu zijn, in de volgende jaren goed moeten ondersteunen om het optimaal te kunnen doorgeven aan de volgende generaties. Deze overdracht van taal en cultuur wordt nu heel sterk uitgedaagd door ontwikkelingen zoals de verspreiding van cochleaire implantatie, de beweging van dovenscholen naar inclusief/geïntegreerd onderwijs, toegenomen virtueel contact, sociale mobiliteit enz. Tegelijkertijd is gebarentaal zichtbaar geworden en is er meer interactie met de bredere samenleving. Dit wordt gesteund door de erkenning van de Vlaamse Gebarentaal en het VN-verdrag inzake de rechten van personen met een handicap.”


Het Vlaamse Dovenparlement, een initiatief van participatief burgerschap, vormt een platform voor deze toekomstperspectieven. Via interactieve infoavonden in heel Vlaanderen wil deze dovengemeenschap dove en gebarentalige burgers inspraak en betrokkenheid bieden bij de nieuwe ontwikkelingen en wil ze deze punten ook op de beleidsagenda plaatsen.


Op 29 en 30 april 2014 organiseert UGent de Internationale Conferentie rond Gebarentaal, Gelijke Kansen en Duurzame ontwikkeling. “Voor het duurzaam omgaan met de veranderingen en de uitdagingen van bv. inclusief en kwaliteitsvol onderwijs, is er wetenschappelijke innovatie nodig als ondersteuning van de onderwijspraktijk,” licht Goedele De Clerck het doel van de conferentie toe.“We willen daarbij ook rolmodellen bieden om de doorstroming van dove en slechthorende studenten en onderzoekers in het hoger onderwijs te ondersteunen.”

17 april 2014

Wereldautismedag: aandacht voor competenties

Marleen Vanvuchelen

“Meer dan vroeger krijgen patiënten vandaag de diagnose autisme. Toch is er nog altijd een groot verschil tussen personen die het etiket autisme krijgen nadat ze door een grootschalige screening van de bevolking gedetecteerd worden (1/166) en  personen die de diagnose krijgen nadat ze zichzelf met hun problemen in een diagnostisch centrum hebben aangemeld (1/400).” Dat zegt prof Marleen Vanvuchelen (UHasselt). “Films als Rain Man en BenX hebben niet alleen geholpen om het stereotype beeld van autisme te doorbreken, ze hebben er ook voor gezorgd dat de omgeving meer vertrouwd raakte met de aandoening.” “Toch blijft de impact van die films beperkt”, waarschuwt autisme-experte Kathy De Meyere. “Eens de hype voorbij is, verdwijnt ook weer de aandacht voor de problematiek. En dergelijke films scheppen ook vaak een oppervlakkig beeld van wat autisme is.” Prof. Marleen Vanvuchelen kan dat bevestigen: “Een kind dat moeilijkheden heeft om op wederkerige manier met anderen om te gaan, roept veel vragen en vertwijfeling op bij de ouders. Voed ik mijn kind verkeerd op? Wat doe ik fout? Ben ik er te weinig voor mijn kind? Daarom is het belangrijk dat autisme al in een vroeg stadium wordt herkend.”

 Kathy De Meyere
“En dat ook de verdere begeleiding degelijk verloopt”, vult Kathy De Meyere aan. “In onze autismeklassen besteden we veel aandacht aan structuur, duidelijkheid, voorspelbaarheid, de sensorische over- en ondergevoeligheden, en een goede balans tussen wat de kinderen kunnen en aankunnen. Personen met een autistische aandoening denken niet rechtlijnig, maar via tussenstations. Vergelijk het met een IC-trein die meteen van A naar B rijdt, en een boemeltrein die in elk klein station stopt. In een professionele omgeving krijgen ze meestal niet de tijd en de ruimte die ze daarvoor nodig hebben, en dan gaat het nog wel eens fout.”


31 maart 2014

Alledaagse vormen van psychopathie

kasia

Psychopathie wordt al te vaak geassocieerd met onbehandelbare, meedogenloze geweldenaars. Verschillende personen met psychopathische trekken leven nochtans gewoon in de maatschappij. Aan het woord is Kasia Uzieblo, hoofdlector Toegepaste Psychologie aan de Thomas More Hogeschool.
Uzieblo: "Onderzoek en praktijk blijven focussen op criminaliteit bij psychopathie, waardoor men voorbijgaat aan het lot van de onmiddellijke omgeving. Die wordt in eerste benadeeld door een persoon met psychopathische trekken. Uit ons onderzoek blijkt dat psychopathie ook buiten de criminele sfeer een grote impact op levens kan hebben. Zowel bij ouder-kindrelaties als bij partnerrelaties geeft het conflicten en psychosociale problemen als een van de betrokkenen psychopathische trekken heeft.”

Emilie Michaux

Emilie Michaux, onderzoeker Toegepaste Pyschologie (Thomas More) komt in haar onderzoek tot de vaststelling dat onderbelichte vormen van stalking eveneens verregaande gevolgen kunnen hebben voor slachtoffers. Haar onderzoek spitst zich toe op het voorkomen van stalking en de gevolgen ervan, meer bepaald bij studenten en bij buren.
“De toename van stalking onder studenten kan deels verklaard worden door het groeiend gebruik van sociale media. Deze bieden stalkers enerzijds de mogelijkheid om hun slachtoffers makkelijker te bereiken, en anderzijds laten ze persoonlijke grenzen steeds meer vervagen”.
“Ook burenstalking is geen uitzonderlijk fenomeen. 10 % van de ondervraagden bleek er effectief mee geconfronteerd te worden. Maar ondanks de relatief hoge prevalentiecijfers vond slechts een kleine minderheid de weg naar gespecialiseerde hulp.”
Kasia Uzieblo en Emilie Michaux besluiten: “Het gebrek aan aandacht en kennis over diverse vormen van grensoverschrijdend gedrag zorgt ervoor dat er nog te weinig preventie- en hulpvoorzieningen in Vlaanderen bestaan. Via het onderzoek binnen Thomas More willen we niet alleen de kennis over dergelijke fenomenen verbreden, maar trachten we bovendien practici die geconfronteerd worden met grensoverschrijdend gedrag te adviseren en concrete handvatten aan te reiken voor de aanpak van deze fenomenen.”

27 februari 2014

Sotsji


De Olympische Winterspelen (OS) vinden dit jaar plaats in Sotsji, in het uiterste zuiden van Rusland, aan de grens met de Georgische regio Abchazië aan de Zwarte Zee. “Hoewel de ligging van de stad het tegendeel doet vermoeden, is het een typische Zuid-Russische stad”, zegt Aleksey Yudin, doctor in de Russische taalkunde en expert in de Slavische etnolinguïstiek. “Met een bevolking van merendeels etnische Russen sluit de stad taalkundig en cultureel perfect aan bij de rest van Rusland. Dit elitaire kuuroord en vakantieplaats voor machtige en bekende Russen wordt ook wel eens de Zuidelijke Hoofdstad genoemd. Als prestigeproject van het Kremlin is de stad goed beveiligd. De grootste dreiging gaat uit van Tsjetsjeense en andere moslimstrijders uit de regio.”

Katlijn Malfliet
“De organisatie van de OS biedt Rusland de mogelijkheid om zijn internationaal imago op te poetsen en te tonen dat de noordelijke Kaukasus niet alleen conflict en geweld genereert”, vult Oost-Europa-specialist Katlijn Malfliet (KU Leuven) aan. “Voor president Poetin is het een manier om zijn leiderschap in de verf te zetten. De kosten voor de Spelen zijn de pan uit gerezen; er zijn geruchten over corruptie en geldmisbruik door de oligarchen, en er zijn klachten over de milieuschade als gevolg van de bouw van het Olympisch dorp. De gastarbeiders uit Centraal-Azië worden op typisch Russische wijze (maar onaanvaardbaar voor Human Rights Watch) in deze bouw aan het werk gesteld. Terwijl wij dit eerder als misbruik van belastinggeld zouden zien, ligt dat anders in de Russische perceptie. Het is immers eigen aan de Russische politiek dat de leider zijn patrimoniale macht tentoon kan spreiden door zoveel staatsgeld in de spelen te investeren. Zolang Poetin als leider wordt aanvaard, moet hij daar ook geen rekenschap voor geven.”

30 januari 2014

WEF Davos een gesloten praatclub?


Karolien De Bruyne
U2-zanger Bono noemde de jaarlijkse ontmoeting van het World Economic Forum in Davos een ‘fat cats in the snow’-meeting, waarmee hij bedoelde dat het niet meer was dan een interne praatclub voor de jetset. “Dat klopt niet helemaal”, zegt Karolien De Bruyne, econome aan de KULeuven/HUBrussel. “Sinds enkele jaren wordt parallel met het WEF immers het Davos Open Forum georganiseerd, dat voor iedereen toegankelijk is. Een aantal thema’s die dit jaar aan bod komen op het Open Forum zijn het vluchtelingenprobleem, het ethisch kapitalisme en gelijkheid tussen mannen en vrouwen.”
“De missie van het Forum is de wereld te verbeteren door een dialoog te faciliteren en te stimuleren tussen leiders uit het bedrijfsleven, de overheden, de academische wereld en andere leiders uit de samenleving. In het overleg tussen de industriële sector (i.e. de leden van het Forum) en de niet-industriële sector zijn er 3 belangrijke fases: ‘bonding’ (in dialoog treden), ‘binding’ (agenda’s vastleggen) en ‘building’ (actie ondernemen).”
“Hoewel het inderdaad vaak bij ‘bonding’ blijft, hebben de gesprekken op sommige gebieden hun nut bewezen. In het verleden gaven ze aanleiding tot verschillende initiatieven, zoals het Global Health Initiative (met als doel bedrijven te integreren in publiek-private partnerships om HIV, TBC, … aan te pakken), Global Education Initiative (met als doel via e-learning het onderwijs te optimaliseren) en Partnering Against Corruption Initiative (platform waar bedrijven ervaringen kunnen uitwisselen).”
“Naast de organisatie van de jaarlijkse meetings publiceert het World Economic Forum ook de Global Competitiveness Indicator. Daarin staat België op een mooie 17de plaats. Op vele vlakken scoort ons land zeer goed – zoals bijvoorbeeld op het gebied van onderwijs en innovatie – maar onze score wordt sterk negatief beïnvloed door een inefficiënt belastingssysteem dat de stimulans om te gaan werken sterk vermindert. Als we de vergelijking doortrekken met onze noorderburen zien we dat zij beter scoren. Op het vlak van onderwijs en innovatie scoren zij eveneens hoog maar zij slagen erin betere tewerkstellingsstimulansen neer te zetten.”

21 januari 2014

Tabletgebruik: overdaad schaadt

Tablets worden ongetwijfeld één van de toppers van de eindejaarscadeaus. Maar stilaan wordt duidelijk dat overmatig gebruik van tablets ook heel wat nadelen kan hebben.
Veel jongeren gebruiken tablets vooral om te gamen. Kinder- en jeugdpsychiater Delphine Jacobs (KULeuven) pleit voor een beperkte schermtijd van maximaal 1 u per dag. “Dat komt zowel de fysieke gezondheid als de globale ontwikkeling van kinderen ten goede”, zegt ze. Computers en spelconsoles stimuleren immers de globale ontwikkeling van kinderen onvoldoende. “Er is geen enkele link naar sociale vaardigheden, omdat het geleerde niet transfereerbaar is naar de complexiteit van echte sociale relaties. Kinderen hebben beweging en (samen)spel nodig om al hun ontwikkelingsfasen op een goede manier te doorlopen. Gamen kan een onderdeel zijn van een gevarieerde vrijetijdsinvulling, maar het is niet meer dan dat.” Vooral kwetsbare kinderen ervaren de negatieve invloeden: “Kwetsbaar hierbij zijn de kinderen die over minder sociale vaardigheden beschikken en zich ook in hun eentje minder goed zinvol kunnen bezighouden. Zij trekken zich gemakkelijker eenzijdig terug in een virtuele wereld. Dat doen ze omdat die wereld sociaal weinig eisen stelt, en omdat het hen passief entertainment biedt, met weinig vraag naar eigen creatieve inbreng”.

Barbara Cagnie

Ook voor onze rug en nek zijn tablets niet echt gezond. “Het gevaar van de tablets schuilt precies in de grootte van de tablets”, zegt kinesitherapeute Barbara Cagnie (UGent). “Onderzoek heeft namelijk aangetoond dat tabletgebruik leidt tot een overmatige hoofdflexie, wat zorgt voor een hoge belasting en spanning in de nekspieren. Tabletgebruik leidt ook tot extreme polshoudingen, voornamelijk wanneer de tablet bij het typen met één hand wordt vastgehouden in een soort pincetgreep, terwijl de andere hand het scherm aanraakt. Over de precieze gevolgen van tabletcomputers op langere termijn is nog maar weinig bekend. Wel kunnen we de risico’s op het ontwikkelen van klachten verminderen door de tablet op tafel te leggen en niet op de schoot of in de hand te houden, en door gebruik te maken van een tablethouder of -hoes, die voor een betere kijkhoek zorgt. De tablet zal echter nooit volledig kunnen voldoen aan de ergonomische regels. Daarom speelt variatie in houding en beweging een belangrijke  rol om overbelasting te voorkomen en moet langdurig gebruik van de tablet worden vermeden. De tablet als vervanger van de desk- of laptop, is geen goed idee.”

17 december 2013

Wetenschapsfraude neemt toe

Stefanie Van der Burght
Almaar meer raken er gevallen bekend van wetenschappers die frauderen met hun onderzoeksresultaten. “Wetenschappelijke integriteit gaat over meer dan fraude door fabricatie of vervalsing van onderzoeksdata of plagiaat” zegt Stefanie Van der Burght, medewerkster van de Directie Onderzoeksaangelegenheden van UGent en secretaris van de Commissie Wetenschappelijke Integriteit. “Er bestaat een grijze zone van handelingen die minder frauduleus lijken maar waar we toch vragen kunnen bij stellen. ‘Salami slicing’ bijvoorbeeld, waar één betekenisvolle paper in verschillende kleinere publicaties wordt opgedeeld met als doel het aantal publicaties op te drijven. Een recente metastudie toonde aan dat 2% van de wetenschappers toegaf een ernstige vorm van fraude te hebben gepleegd. Een derde gaf zelfs toe soms in de grijze zone te zitten. De grote meerderheid van het onderzoek gebeurt dus wel nog steeds zoals het hoort. Meestal ligt druk aan de basis van fraude. Dat kan een druk zijn om te publiceren, om financiering te houden of te krijgen. Maar ook  de concurrentie  en het ego van sommige onderzoekers zelf zijn soms bepalend.”
Om de kwaliteit van het onderzoek te bewaken, onderschreef de Universiteit Gent de Ethische Code van het Wetenschappelijk Onderzoek in België. Daarmee geeft ze aan dat ze zorgvuldigheid, voorzichtigheid, betrouwbaarheid, verifieerbaarheid, onafhankelijkheid en onpartijdigheid hoog in het vaandel draagt. “Daarnaast heeft de UGent ook een Commissie Wetenschappelijke Integriteit. Iedereen die op de hoogte is van inbreuken, kan dat melden. De commissie bestudeert het bewijsmateriaal, hoort de partijen en komt zo tot een oordeel.”

6 december 2013

Werk: loopbaanbegeleiding, genderkloven en uitsluitingsmechanismen

Marijke Verbruggen

Op enkele jaren tijd is het aantal centra voor loopbaanbegeleiding in Vlaanderen verviervoudigd. Dat heeft niet alleen te maken met het feit dat loopbaanbegeleiding sinds 2005 voor elke Vlaming een recht is, maar vooral met het feit dat de behoefte eraan groot is. “Loopbanen worden immers steeds turbulenter”, zegt docente HRM en personeelsbeleid Marijke Verbruggen (KU Leuven). “Personen die loopbaanbegeleiding kregen, gaan beter om met conflicten op het werk, ontwikkelen hun competenties, zijn in staat om hun loopbaan zelfstandig te sturen, gaan sneller actie ondernemen om hun loopbaan te ontwikkelen, of durven een gesprek aan te gaan met hun baas, wat daarvoor niet altijd even evident was. Kortom, ze zijn tevredener met hun baan. Werkgevers hoeven ook niet te vrezen dat wie loopbaanbegeleiding aanvraagt het bedrijf zal verlaten. Slechts de helft van die personen doet dat, de andere helft komt versterkt uit een loopbaanbegeleidingstraject.”

Síle O’Dorchai (ULB) spitst zich in haar werk toe op de genderloopbaankloof. “Kinderopvang is de enige neutrale maatregel die de overheid kan nemen in de strijd voor gelijke rechten voor mannen en vrouwen op de werkvloer”, zegt ze. “Alle andere maatregelen hebben een verschillende invloed op de loopbaan van mannen en vrouwen, waardoor de loonkloof tussen beiden nog groter wordt. Omdat mannen meer verdienen dan vrouwen, is de keuze wie ouderschapsverlof zal nemen meestal snel gemaakt: degene met het laagste inkomen blijft thuis. Deeltijds werken vinden we dan weer voornamelijk terug in sectoren waar veel vrouwen werken. Ze worden dubbel gestraft, omdat ze minder werken en dus minder verdienen, maar een deeltijdse job wordt ook beloond met een lager uurloon dan dezelfde job in een voltijdse functie. De ongelijkheid op de arbeidsmarkt leidt ertoe dat vrouwen veel meer risico lopen om in armoede terecht te komen. Een gelijke kinderbijslag voor elk kind is een goed voorstel op zich. Het supplement voor arme gezinnen dat daarmee gepaard gaat, houdt echter een risico in wanneer het het gezinsinkomen is dat het recht op dit supplement bepaalt. In dat geval riskeert het nieuwe systeem een ontmoedigend effect te hebben op de tweeverdieners.”

Koen Buysse begeleidt bij SELOR werknemers en werkzoekenden. “Als opgeleide ervaringsdeskundige in de armoede en sociale uitsluiting herken ik meteen de uitsluitingsmechanismen waar werkzoekenden mee te maken hebben. Vaak gaat het om personen in armoede. Ik vertrek bij hun verhaal en dat is een volledig andere invalshoek dan die waaruit de andere deskundigen vertrekken. Personen in armoede hebben vaak een vertrouwensbreuk met de maatschappij. Hun competenties komen ook moeilijker tot uiting omdat kwetsuren in de weg zitten. Zo vraagt de begeleiding naar werk bijzondere aandacht.”

28 november 2013

Stemproblemen in de klas

Veerle Hermans
Uit onderzoek blijkt dat bijna de helft van de leerkrachten ooit te kampen heeft met stemproblemen, gaande van heesheid en keelpijn tot stemverlies. Dit leidt vaak tot inefficiënt communiceren, ziekteverlof of zelfs een carrièreswitch. Ook het lawaai in de lokalen en de resonantietijden kunnen de communicatie hinderen en voor overbelasting van de stem zorgen. “Oefensessies voor het aanleren van stem-technische en stem-ergonomische vaardigheden kunnen bijdragen tot het verminderen van stemproblemen van leerkrachten”, zegt prof. dr. Veerle Hermans (verantwoordelijke departement ergonomie bij IDEWE). Toch zijn oefensessies alleen niet voldoende. “Ze zijn alleen zinvol als er ook geïnvesteerd wordt in een goed ontwerp van de klassen en in aanpassingen op akoestisch vlak”, zegt Veerle Hermans. Ook preventieve maatregelen zoals een goede nachtrust en het vermijden van roken en medicatie zijn nuttig. “Sommige leerkrachten beginnen luider te praten of gaan hun stem verkeerd gebruiken, waardoor het probleem dikwijls nog erger wordt,” zegt Veerle Hermans. Informatie- en oefensessies met aandacht voor een correcte ademhaling, rustpauzes tussen de lessen, meer water drinken tijdens en na de les, betere verluchting van de lokalen … kunnen alvast de bewustwording over het stemgebruik stimuleren.

18 november 2013

Audiodescriptie op VRT positief onthaald

Aline Remael
“Audiodescriptie in Vlaanderen moet niet langer onderdoen voor AD in andere Europese landen,” zegt Aline Remael, professor vertaalwetenschap (UA). “Audiodescriptie is een techniek om visuele elementen te vertalen naar een duidelijke beschrijving voor blinden en slechtzienden.”
“Eigenlijk bestaat de techniek al sinds de jaren 80”, vult Nina Reviers, onderzoeker aan de Universiteit Antwerpen en audiobeschrijver. “Maar de laatste jaren kwam het bij ons in een stroomversnelling, onder andere dankzij de beheersovereenkomst van de VRT en haar focus op toegankelijkheid. Omdat we in Vlaanderen de doelgroep van meet af aan betrokken bij de ontwikkeling, zetten we in op hoge kwaliteit. Audiodescriptie kan bovendien ook nuttig zijn voor personen met geheugenproblemen, kinderen met ADHD en ouderen.”
“Dat er draagvlak is voor audiodescriptie staat dus buiten kijf,” besluit professor Remael. “Maar het is een arbeidsintensief proces. En het kan gebruikt worden in allerlei domeinen: film, toneel, musea, dans of zelfs sportevenementen. Daarom zou het een goede zaak zijn als er in het mediadecreet quota voor die verschillende sectoren worden opgenomen.”
Nina Reviers verzorgde de audiodescriptie van verschillende voorstellingen in het Toneelhuis. Zij vertelt u graag hoe dat precies in zijn werk gaat. Aline Remael legt u dan weer met precisie de technische barrières bij audiodescriptie voor een film uit. “En dat is helemaal anders bij een film dan bij een documentaire.”  En Intro zorgt er dan weer voor dat audiodescriptie stilaan doordringt in voetbalstadions en op culturele evenementen.

17 oktober 2013

Akoestiek in muziekzalen goed, maar niet in klaslokalen

Monika Rychtarikova
Met de nakende opening van Paleis 12 en de renovatie van het Sportpaleis stijgt de capaciteit voor concert- en evenementenzalen in ons land enorm. In welke mate houden de architecten rekening met de akoestiek bij de renovatie of bouw van een nieuwe zaal? “De Belgische zalen scoren internationaal zeer goed,”zegt Monika Rychtáriková (KU Leuven). “De Henry Le Boeufzaal in het Paleis der Schone Kunsten (Bozar) in Brussel stond bijvoorbeeld zeer hoog in de internationale vergelijking van Leo Beranek. Zalen voor akoestische doeleinden (muziek, gesproken informatiedracht) worden met een grote akoestische performantie ontworpen. Deze zalen krijgen veel aandacht en geld omdat ze een zekere reputatie in stand houden. Om de akoestiek te optimaliseren wordt de zaal opgemeten. Met een 3D-simulatie van de zaal, waarin de architect parameters aanpast, meet hij perfect het verschil tussen een lege en volle zaal. Met deze technologie simuleren de akoestici zelfs een gesproken stem die ze virtueel kunnen beluisteren. Kortom, er zijn heel wat mogelijkheden om de akoestiek in een zaal te optimaliseren. Heel anders is het echter gesteld met de zalen zonder specifiek akoestisch doel. Die hebben vaak een slechte akoestiek. Denk maar aan winkelcentra klaslokalen of turnzalen waar alles weergalmt. Hierdoor kunnen de kinderen gehoorschade oplopen en krijgen de leerkrachten stemproblemen.”

6 september 2013

“Leg een voetbalmatch stil bij homofoob gezang”

Yves Aerts
“Wanneer supporters homofobe slogans beginnen roepen, zou de scheidsrechter de voetbalmatch kunnen stilleggen. Zoals dat nu ook bij racistische kreten gebeurt." Dat zegt Yves Aerts, algemeen coördinator çavaria vzw. Het is maar een voorbeeld van hoe we de beeldvorming rond holebi’s in de sportwereld kunnen veranderen.”
Homoseksualiteit in de sportwereld is een groot taboe. Yves Aerts: “Dat komt volgens mij door drie elkaar versterkende factoren. Een topsporter is per definitie iemand die moet presteren, iemand die geen fouten kan maken. Zich outen kan zijn sportcarrière destabiliseren. Vergeet ook de financiële belangen niet: sponsors kunnen afhaken. Ten tweede bestaat in de sportwereld het beeld van een prototype man. Een macho, wat ‘de homo’ niet is. Daarbovenop is er de seksuele benadering van ‘holebi zijn’, wat het in teamsporten nog moeilijker maakt om zich te outen.”
Taboes doorbreek je door bewustmaking. “De trainers of de scheidsrechters kunnen het klimaat in een club of een competitie veranderen. Als homoseksualiteit zichtbaar wordt, door bijvoorbeeld een charter te ondertekenen, wordt het ook bespreekbaar.”
Daniëlla Somers

Hoe groot het taboe is, merk je volgens wereldkampioene thaiboks Daniëlla Somers, aan het lage aantal holebi’s in de wereldtop. “Voor vrouwen blijkt het gemakkelijker zich te outen. Voor mannen die in teamsport spelen, ligt dat blijkbaar gevoeliger. Het is tijd dat er een mannelijk homoseksueel rolmodel opstaat.”


Van 31 juli tot 11 augustus vinden in Antwerpen de World Out Games plaats.
26 juli 2013

Tijdig met vakantie gaan voorkomt jobstress

Els Clays
“Een hoge werkbelasting en lage jobcontrole leveren een gevaarlijke cocktail op voor jobstress”, zegt doctor Els Clays (doctor in de maatschappelijke gezondheidskunde Ugent). “Het risico op hart- en vaatziekten stijgt enorm door psychosociale stress op het werk en daarom raad ik aan om hier tegenin te gaan. Maar stresselementen wegnemen in de werksituatie is niet eenvoudig omdat dit sterk afhangt van ondersteuning van het management en specifieke kenmerken van de werkomgeving. Hoewel vaak gedacht, hebben leeftijd, sociale omgeving buiten het werk en de positie in het bedrijf niet altijd een grote invloed. Er is wel een verband tussen jobstress en bepaalde clusters beroepsgroepen. En uit recent onderzoek blijkt ook dat het sociaal kapitaal op de werkvloer sterk samenhangt met het ziekteverzuim en burn-outs. Er is nog meer onderzoek nodig naar manieren om de werkstress te reduceren, maar ik kan wel al meegeven dat men voldoende herstelperioden moet inlassen. Kom niet werken als je ziek bent (presenteïsme) en ga tijdig met vakantie.”

Stress kun je online behandelen
“Online therapie biedt een aantal voordelen ten opzichte van de reguliere vorm”, zegt doctor Debora  Vansteenwegen

Debora Vansteenwegen
(doctor in de leerpsychologie ISW Limits en KULeuven). Het is niet tijds- of plaatsgebonden en is anoniemer. Er bestaan in België nog maar een paar programma’s die e-hulp aanbieden. Om alcoholverslaving of depressie te behandelen. De online hulpverlening is even effectief als de face-to-face therapie. Steeds meer psychologen hanteren dan ook de ‘blended therapie’ waarbij ze beide vormen aanvullend gebruiken.”

21 juni 2013

Kinderen in oorlogssituaties

4 juni is de internationale dag voor kinderen die slachtoffer zijn van agressie. Hiermee wil de VN kinderen in oorlogssituaties onder de aandacht brengen.

Smader
“Als kinderen in een oorlogssituatie geboren worden en daar grotendeels in opgroeien, dan is er inderdaad een zekere gewenning”, stelt professor doctor Smadar Celestin-Westreich (VUB)aan. “Die kinderen leren al vroeg  om te leven in overlevingsmodus.  Kinderen  in zo’n extreme situaties  leren zichzelf af om  emotioneel te  betrokken te raken. Deze kinderen moeten nadien een herschikking van het emotionele breincircuit doormaken om zich terug te leren hechten. De potentiële impact in oorlogssituaties voor de toekomstige maatschappij is bijgevolg moeilijk te overschatten. Maar er zijn wel behandelingen om posttraumatische stress aan te pakken. Vanuit het FACE©-programma werken we op individueel niveau aan de driehoek doen-voelen-denken. Het is ook belangrijk om de omgeving hierbij te betrekken omdat dit versterkende factoren zijn. De behandeling is een werk van lange adem. Hoewel er snel kortetermijninterventie-effecten zichtbaar zijn, blijft er dikwijls de nood aan ondersteuning in de verdere levensloop en zeker tijdens scharniermomenten zoals de adolescentie, het aangaan van intieme relaties of de overgang naar ouderschap.”

31 mei 2013

Embryoselectie als preventie voor borstkanker

Tjalma Wiebren
De preventieve borstamputatie van Angelina Jolie is geen uitzonderlijk geval. “Ook bij ons komen dergelijke preventieve borstamputaties veel voor,” zegt professor doctor Tjalma Wiebren (UZA, borstkliniek). “In onze borstkliniek worden er jaarlijks 20 à 30 dergelijke amputaties uitgevoerd met reconstuctie. Bijna alle vrouwen met een sterk verhoogd risico die zich laten testen op de erfelijke belasting, maken die beslissing. Want een strikte opvolging of medicatie zijn de enige andere preventieve behandelingen. Een bijkomende optie voor de toekomst is misschien de behandeling van het genetisch materiaal bij iemand met genafwijking. Wat wel al kan is de ingreep om embryo’s te selecteren met IVF.”
Bettina Blaumeiser
“Inderdaad,” vult professor Bettina Blaumeiser aan “borstkanker die veroorzaakt wordt door het BRCA1 of BRCA2-gen, is autosomaal dominant. De kans dat je het overerft is dus 50%. Omdat het risico zeer hoog is dat je kinderen het gen erven, kiezen vele ouders voor preïmplantatie-genetische diagnostiek (PGD). De goede embryo’s worden geselecteerd, die met het kankergen worden vernietigd en de gezonde embryo’s worden teruggeplaatst. De meeste ouders verkiezen deze techniek boven prenatale diagnostiek omwille van het ethische aspect.”
14 mei 2013

3D-printer raakt sneller ingeburgerd dan we denken

Evi Swinnen
“Kunnen wetenschappers straks lichaamsdelen printen?”. Zulke vragen krijgt Evi Swinnen als coördinator van Timelab vaak te horen. “3D-Printing spreekt tot de verbeelding,” zegt ze, “het lijkt science fiction, maar zal sneller ingeburgerd zijn dan je denkt.”
Timelab brengt verschillende achtergronden samen om 3D-toepassingen te onderzoeken. “Wij werken vooral met zelfbouwprinters, die je eigenhandig in elkaar steekt. Daarmee print je dan een eigen ontwerp of je gebruikt een concept van verzamelsites. Omdat de mogelijkheden enorm zijn, populariseert de 3D-printer snel. Je kunt bijvoorbeeld zelf een hulpstuk produceren om je keukenkast of koffiezetapparaat te herstellen. De toepassingen zijn eindeloos en gaan van kleding of electromechanica tot voedsel zoals chocolade. Hierdoor krijgen produceren en consumeren op termijn een hele andere betekenis. Als je de mogelijkheden en kostprijs van productie met een 3D-printer bekijkt, zal het me niet verbazen als de lokale productie terug aan belang wint."
3 mei 2013 

Auteursrecht in tijden van internet

Marie-Christine Janssens
“Het wordt steeds moeilijker om auteursrechten te handhaven,” zegt Professor Marie-Christine Janssens, KULeuven. “Sinds het ontstaan van het auteursrecht in de negentiende eeuw, zijn de basisbeginselen immers niet meer aangpast. Ondertussen zorgt het internet voor een gemakkelijke en snelle verspreiding van muziek, teksten en beelden en ontbreekt een wetgeving die inspeelt op deze nieuwe digitale. Natuurlijk blijven de basisprincipes gelden, zo weten de meesten wel dat je toestemming moet vragen om iemands werk te gebruiken. Maar dat is lang niet evident bij het gebruik van foto’s en ander materiaal van en op sociale netwerken.”
“In de digitale wereld missen we ook geharmoniseerde regels over de exploitatie van werken. Als je van een artiest muziek mag gebruiken, speelt het beginsel van territorialiteit. Dit betekent dat je naar de auteurswet van elk land moeten kijken om te weten wat wel en niet mag. Dat is in de wereld van het internet een moeilijk vast te houden principe.”
17 april 2013

Anders zorgen

Majda Azermai
“Het overmatig gebruik van antipsychotica aan ouderen in woonzorgcentra kan grondig worden teruggeschroefd.” Dat blijkt uit onderzoek van professor doctor Majda Azermai (UGent). “Demente(rende) ouderen krijgen na geheugenverlies, vaak te kampen met complexe gedragsproblemen. Om de gedragsproblemen toch handelbaar te maken, krijgen ze onder meer antipsychotica toegediend, geneesmiddelen met veel bijwerkingen en zelfs risico op hartfalen, beroerte en sterfte. We moeten dus naar een andere manier van zorgen voor ouderen met dementie. Daarvoor is er niet alleen nood aan educatie, maar ook een attitudeverandering. En dat duurt even.”

“Toch zien we heel wat proefprojecten voor ‘anders zorgen’ ontstaan,” gaat Prof. Anja Declercq (KULeuven, LUCAS) verder. 

Anja Declercq

“Zo wint kleinschalig genormaliseerd wonen steeds meer aan populariteit voor personen met dementie. In deze woonvorm komen zware hulpbehoevende personen terecht. Maar anders dan in een rusthuis, biedt dit een thuis, waar men rekening houdt met hun eigen hobby’s en interesses. Het meetbare gevolg is dat het medicatiegebruik afneemt.”

7 april is het de wereldgezondheidsdag.
21 maart 2013

Het conclaaf kan beginnen

Hildegarde Warnink

“Neen”, zegt kerkjuriste Hildegard Warnink (KU Leuven), ‘er is op dit moment geen machtsvacuüm in het Vaticaan. Wat er precies moet gebeuren op het moment dat er geen paus is, is allemaal goed geregeld. De regel is zelfs heel eenvoudig: er mogen alleen lopende zaken worden afgehandeld. De tekst Universi Dominici Gregis (1096), een apostolische constitutie die nog werd opgesteld door paus Johannes-Paulus II, bepaalt wat er precies moet gebeuren bij de verkiezing van een nieuwe paus. Zo vermeldt hij zij welke zaken kunnen worden afgehandeld door het college van kardinalen en welke zaken er gereserveerd zijn voor de toekomstige paus. Verder geeft de tekst aan dat na het overlijden van de paus 15 dagen moet worden gewacht vóór het conclaaf dat de nieuwe paus kiest, kan starten. Die periode is immers nodig om de begrafenis van de paus te regelen. Maar die regel gaat impliciet uit van het het overlijden van de paus, wat in dit geval niet van toepassing is.
Op 22 februari van dit jaar, 6 dagen voor hij aftrad, heeft Benedictus XVI de regels voor het conclaaf aangepast in het Motu Proprio “Normas nonnullas”. Het college van kardinalen mag het begin van het conclaaf vervroegen of verlaten. In principe moeten ze 15 volle dagen wachten tot alle stemgerechtigde kardinalen in Rome zijn. Wanneer ze er allemaal zijn kunnen ze besluiten om het conclaaf eerder te starten. Twintig dagen echter na het vacant worden van de Apostolische Stoel, door overlijden van de paus of door afstand van het ambt, moet het conclaaf van start gaan met de aanwezigen, ook als ze niet voltallig zijn.
Opmerkelijk in dit document is ook dat “het geheim van het conclaaf” sterk wordt beklemtoond en de schending ervan wordt bestraft met de hoogst mogelijk kerkelijk straf: excommunicatie van rechtswege (latae sententiae). Verder wordt er bepaald dat de nieuwe paus wordt verkozen met 2/3 van de stemmen van de aanwezige kardinalen. Vervolgens moet de verkozene gevraagd worden of hij het ambt aanvaardt en welke naam hij als paus wil dragen. Dan pas is er een nieuwe paus.

27 februari 2013

Het tekort aan spoedartsen

Kalaai Moulou
Ziekenhuizen kampen met een ernstig tekort aan spoedartsen. Dat komt voor een deel omdat veel patiënten meteen naar de spoeddienst trekken in plaats van naar de huisarts. “Dat klopt”, zegt Mouloud Kalaai, spoedarts bij Ziekenhuis Oost-Limburg. “Maar we moeten vooral beslissen wat we willen: willen we een systeem waarin de mazen van het net klein zijn of een systeem waarin ze wat groter zijn? Bij kleine mazen is de kans dat een patiënt sneller de juiste diagnose krijgt groter. Maagklachten kunnen bijvoorbeeld een teken zijn van een hartinfarct, een spoeddienst zal dat met de juiste apparatuur sneller herkennen, terwijl een arts soms geneigd is om een afwachtende houding aan te nemen. Bij een systeem met grotere mazen moeten we eerst de vraag beantwoorden hoe erg het is dat we eens iets over het hoofd zien. We moeten dus kiezen tussen een systeem waarbij een patiënt bij de minste twijfel naar de spoeddienst gaat, of waarbij meer aandacht gaat naar de huisarts. Indien we kiezen voor het eerste, moeten we daar wel de middelen voor vrij maken, moet de terugbetaling van de onderzoeken gemakkelijker worden en moeten de spoeddiensten meer middelen en manschappen krijgen.

20 februari 2013

Het begrip ontoerekeningsvatbaarheid

“In België kennen wij de dichotomie in toerekeningsvatbaarheid,” zegt Lieve Dams, gerechtspsychiater aan het psycho-medisch centrum De Berkenwinning. “Dit betekent dat we ofwel de keuze hebben om iemand als volledig toerekeningsvatbaar of volledig ontoerekeningsvatbaar te beoordelen. We stellen iemand dus ofwel volledig verantwoordelijk voor zijn of haar gedrag ofwel volledig onverantwoordelijk. Ons advies strekt zich wel uit over verschillende momenten: voor , tijdens en na de feiten (heden). Als De Gelder voor, tijdens en na toerekeningsvatbaar was, dringt normalieter een straf zich op. Maar als hij heden als ontoerekeningsvatbaar beoordeeld wordt, kan de strafrechterlijke maatregel internering opgelegd worden.

Sarah Matkoski
“Ons strafrecht is inderdaad gebaseerd op wils- en oordelingsvermogen,” vult Sarah Matkoski verder aan. “Als je aan een geestesstoornis lijdt die het oordelend vermogen of de controle over je gedrag schaadt, doet dat je als misdrijf omschreven feit teniet. Tenminste, als er een oorzakelijk verband tussen beide bestaat. In dat geval wordt iemand geïnterneerd. Jammer genoeg zijn er te weinig plaatsen voor de groep geïnterneerden, daardoor komen zij vaak toch in de gevangenissen terecht.”

“Dat heeft ook te maken met de Belgische beperkte interpretatiemogelijkheden van het begrip. Het aantal geïnterneerden ligt mede daardoor in België veel hoger dan in Nederland. Daar beschouwt men relatief weinig personen als volledig ontoerekeningsvatbaar. Daar werken ze met een glijdende schaal, wat veel meer mogelijkheden biedt en een correctere inerpretatie mogelijk maakt.”

7 februari 2013

Onregelmatige slaap is problematisch

Natalie Pattyn
Deze week protesteerden piloten tegen de Europese maatregel die hun huidige vliegschema aanpast. De nieuwe richtlijn zorgt voor minder regelmaat en dus minder veiligheid, heette het deze week aan pilotenkant. “Een onregelmatig slaappatroon is inderdaad problematisch ”, zegt Natalie Pattyn (medestichter van VIPER, verbonden aan de militaire school). “Gebrek aan slaap heeft een negatief effect op de prestaties. De luchtvaart is daarom al een lange tijd zeer gereguleerd. Dat dient diverse doeleinden: de veiligheid van de passagiers, de gezondheid van de piloten en de niet te onderschatten commerciële belangen.”

23 januari 2013

De trage weg naar meer openheid in China

Jeanne Boden
In China censureerde de overheid een artikel in de krant Nanfang Zhoumo. Zijn de protesten ertegen een eerste teken van openheid die partijleider Xi Jinping beloofde? “Zolang China blijft bestaan als één land met een eenpartijsysteem, zal er in China censuur zijn,” zegt Chinakenner dr. Jeanne Boden (www.chinaconduct.com). “De Chinese overheid is in de eerste plaats begaan met stabiliteit en het bij elkaar houden van het land. In het Westen kijken we vaak alleen naar de onderdrukking van een bepaald volk zoals de Oeigoeren in Xinjiang, terwijl een groot deel van de bevolking in die streek tevreden is met de economische ontwikkeling van de centrale overheid, niet alleen de Han-Chinezen. De Chinese overheid denkt altijd in termen van een langetermijnstrategie. Openheid in China is als een slingerbeweging, zodra de slinger te ver gaat, wordt de vrijheid weer ingeperkt. Als we in het Westen horen dat China verandert, interpreteren we dat volgens onze eigen normen. Het beeld dat wij van China hebben, krijgen we door de bril van dissidenten en criticasters. De Chinezen hebben hun eigen visie op de ontwikkelingen: enerzijds is er een tendens van verwesteren, anderzijds is er een van vasthouden aan de eigen traditie, met het Confucianisme als basis. De vorige president Hu Jintao promootte actief het confucianisme. Wanneer Xi Jinping een vrijere koers wil varen, betekent dat nog niet dat hij plotse radicale verandering wil.” Toch ziet Jeanne Boden een verschuiving: “Er is in China vandaag wel degelijk meer plaats voor openheid en voor het individu. Zo loopt er in Stockholm een tentoonstelling van curator Han Si over homoseksualiteit in China met documentaires en homokunst. In 1979 werd homofilie in China geschrapt uit het strafrecht, in 2001 verdween het van de lijst van mentale ziektes. Dit zijn bewijzen dat er structureel meer openheid komt.”

14 januari 2013

Zelfreinigende en luchtzuiverende stenen: toekomst of realiteit?

Anne Beeldens

“Fotokatalytisch materiaal heeft twee functies,” zegt Dr. Anne Beeldens van het Belgian Road Research Center (BRRC) (of Opzoekingscentrum voor de Wegenbouw OCW). “Een luchtzuiverende functie en een zelfreinigende functie”. De eerste functie is interessant om de lucht in steden te zuiveren, waar een grote verontreiniging is en de contacttijd tussen lucht en oppervlak groter is. “Elk jaar komen in verschillende steden nieuwe toepassingen bij. Na de Leien in Antwerpen en de tunnel in Brussel onderzoeken we nu de efficiëntie van het materiaal, aangelegd op een industrieterrein in Wijnegem en Lier. Onder invloed van licht wordt de katalysator, nl. titaandioxide, aan het oppervlak geactiveerd. De verontreinigde lucht die hiermee in contact komt wordt vervolgens gezuiverd. Deze stoffen zetten zich neer op het oppervlak en worden vervolgens met de regen weggespoeld.” Deze methode is veelbelovend om onze luchtkwaliteit in steden te verbeteren. “Maar deze methode heeft toch zijn beperkingen,” aldus Beeldens. “In een open ruimte haal je niet veel efficientie, tenzij voor de zelfreinigende werking, gezien een voldoende groot contact tussen het oppervlak en de verontreinigende lucht noodzakelijk is. Natuurlijk geldt hier wel het zelfreinigend effect.”
20 december 2012

De dag van de migrant

Kati Verstrepen
“De dag van de migrant is een goede gelegenheid om even stil te staan bij de bijdrage die de vele migranten als deel van onze samenleving elke dag leveren,” zegt Kati Verstrepen. Als voorzitter van de commissie vreemdelingenrecht bij de Orde van Vlaamse Balies weet ze precies wie migranten zijn en hoe ze de maatschappîj mee vorm geven. “Jammer genoeg gebeurt dit nog veel te vaak op een onzichtbare manier, door zeer nederige taken uit te voeren die niemand anders wil doen, zoals het afwassen in restaurants, het poetsen van het sanitair langs de autosnelweg of het industrieel reinigen van silo’s in de haven. Deze mensen zoeken de aandacht niet op, ze werken in stilte achter de schermen.  Vaak lijkt het alsof ze zich schamen voor wat ze doen, terwijl ze er net trots zouden moeten op zijn dat zij dingen doen die onmisbaar zijn voor onze economie. Daarom is een dag als vandaag nodig, om nog maar eens aandacht te vragen voor hun precaire situatie en om duidelijk te maken welke hun rechten zijn. Zelf zullen ze het niet vragen, daarvoor hebben ze veelal geen tijd terwijl ze tegen een razend tempo de afwas staan te doen of toiletpotten staan te schrobben,...

13 december 2012

20 november zet kinderen in de kijker

Kathy Lindekens
Het is tragisch dat net op de dag van de Kinderrechten de wereld met afgrijzen toekijkt hoe in Israel en Gaza kinderen het slachtoffer worden van de wederzijdse beschietingen. Hopelijk denken de wereldleiders bij deze beelden nog eens terug aan het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind dat ze op 20 november 1989 ondertekenden op een wereldtop in New York. Dat verdrag wil immers bescherming bieden en een stem geven aan mensen van 0 tot 18 jaar. “Maar het Kinderrechtenverdrag gaat verder dan bescherming alleen”, zegt Kathy Lindekens, adviseur voor het jongerenbeleid van de VRT. “Kinderen hebben ook recht op een identiteit, een eigen mening, een eigen cultuur. Ook daar past het om vandaag even bij stil te staan. De beeldvorming van kinderen en jongeren is immers cruciaal om dat recht invulling te geven, en daar gaat het vaak mis. Kleine kinderen worden door volwassenen – op enkele extreem onverdraagzame buurtbewoners na – schattig en leuk gevonden, en krijgen meestal de ruimte om te spelen en zich te ontwikkelen. Anders is het gesteld met adolescenten, die in een zeer kwetsbare periode zitten in hun ontwikkeling en die – zoals het altijd geweest is – hun grenzen moeten kunnen verkennen en zich moeten kunnen afzetten tegen de samenleving om hun identiteit te kunnen vormen. Zij hebben nood aan eigen ijkpunten en conventies, ook en vooral als die door de volwassen wereld als overlast worden gezien. Een samenleving waar Quick en Flupke niet meer getolereerd worden maar GAS-boetes krijgen, is geen groeiende maar een verschrompelende samenleving. Jongeren geven in al hun eigenzinnigheid ook dagelijks vorm aan de toekomst, en tonen ons nieuwe wegen. Dat moeten we leren zien, en dat kan alleen door hen in al hun verscheidenheid zichtbaar te maken en naar hen te luisteren. Dat is een grote verantwoordelijkheid die op ons rust.”
19 november 2012

Rouwen, hoe doe je dat?

Ann Onkelinx
“Het (h)erkennen en ‘normaliseren’ van de ervaren emoties, alsook ‘de aanwezigheid van de afwezige’ een plaats proberen te geven in het leven van de nabestaanden”. Dit zijn volgens Ann Onkelinx (psycholoog) belangrijke stappen in het rouwproces. “Dat klinkt nu heel handboekachtig maar natuurlijk is het niet zo eenvoudig.” Persoonlijkheid, geslacht, de eigen draagkracht, de aard van het verlies, de band met de overledene zijn maar enkele factoren die het rouwproces beïnvloeden. “En niet te vergeten: de culturele invoed. Vroeger kreeg de weduwe een aantal weken de tijd om te rouwen. Haar kledij veruiterlijkte dan haar rouw. Vandaag merken we dat we geen tijd meer krijgen om te rouwen, van anderen of van zichzelf. Hierdoor vergroot je de kans op ‘uitgestelde rouw’, wat kan leiden tot een gecompliceerd rouwproces”.
29 oktober 2012

Kunnen ouders de Sint gebruiken als opvoedingshulpmiddel?

“De Sint heeft altijd een opvoedkundige betekenis gehad in de maatschappij,” zegt Josephine Hoegaerts van de KU Leuven. In haar doctoraatstudie over de geschiedenis van de rol van mannelijkheid toonde Hoegaerts aan dat die rol wel evolueert. “Eind 19e eeuw gebruikten het nationalisme en Christendom de Sint. Hij was een autoritair figuur die symbool stond voor de liefde in het burgerlijke gezin. Op een katholieke manier stond hij voor Caritas, want onder zijn mom konden burgerlijke mannen schenken op een onzichtbare manier. Nu het gezinsleven en de kerkelijke authoriteit veranderd zijn, valt dat christelijke aspect weg. Maar nog steeds staat hij symbool voor de liefde in het gezin.” Dat ouders af en toe de Sint mogen gebruiken, vindt ook Ellen Rutgeerts, hoofdredacteur van KIDDO. “Eigenlijk hoort dat bij het afbakenen van de grenzen – essentieel in het opvoedingsproces - en alle ouders gebruiken daarvoor wel eens een dreigement. Als er met het kind geen negatieve dynamiek ontstaat, en als het met mate wordt gebruikt in het opvoedkundig proces, kan dat best.”
30 november 2012

China: een nieuwe economische grootmacht?

Karolien De Bruyne
China lijkt de laatste jaren overal aanwezig. De ene heeft angst voor “het gele gevaar”, de ander berust erin dat “blaffende honden niet bijten”. Moet het ‘Westen’ zich zorgen maken om een mogelijke Chinese hegemonie? Karolien De Bruyne, docente Internationale Economie aan de HUBrussel, illustreert: “China zal evolueren naar een grootmacht, maar heeft nog een lange weg te gaan (bv. grote inkomensgelijkheid en problemen op het gebied van mensenrechten). Het ‘Westen’ dient rekening te houden met China en moet zich toeleggen op meer en beter onderzoek en ontwikkeling. China is immers niet langer enkel een concurrent omwille van de lage lonen maar wordt hoe langer hoe meer een volwaardige internationale speler. Sinds zijn voorzichtige liberalisering (begin jaren ’80), is China begonnen aan een internationale opmars zowel op reëel als op financieel gebied. Het is een grote exporteur (reëel) doordat het gebruik maakt van zijn comparatieve voordelen en de concurrentie aangaat op gebied van kosten (lage lonen) en technologie. Daarnaast speelt ook de enorme en sterk groeiende afzetmarkt in het voordeel van China. De toenemende handelsstromen impliceren automatisch toenemende kapitaalstromen (financieel). De vreemde valuta die in China binnenstromen worden door de overheid opgekocht om een depreciatie van de yuan te vermijden – met de gekende inflatie tot gevolg. Bovendien investeert China massaal in o.a. Afrika, Latijns-Amerika en de EU.”
26 januari 2011

De kracht van supergeleiders

Milo
Kunnen supergeleiders een oplossing bieden voor onze energiebehoeftes? “Dat is zeker een denkpiste”, zegt wetenschapper Milorad Milosevic van de Universiteit Antwerpen. “Supergeleiders bestaan al honderd jaar, maar de evolutie zit de jongste jaren in een stroomversnelling. Toen de uitvinder H.K. Onnes een eeuw geleden kwik met vloeibaar helium koelde tot ~-270°C, stelde hij vast dat het alle elektrische weerstand verloor. Supergeleiding zorgt er dus voor dat, ook al neemt men de elektrische bron weg, de stroom in een gesloten kring toch aanwezig blijft, uiteraard onder de juiste omstandigheden. Aanvankelijk lukte dat enkel bij extreem koude temperaturen, maar sinds 1985 kan het al bij ~-130°C dankzij de nieuwe materialen en het relatief goedkope vloeibaar nitrogeen. Door de ontdekking van nieuwe supergeleiders en de nieuwe mogelijkheden die ontstaan door hun hybridisatie en nanostructurering, zal dat waarschijnlijk in de toekomst ook lukken bij omstandigheden geschikt voor meerdere toepassingen. De ‘zwevende’ MagLev-treinen in Shanghai en Tokio, die snelheden halen tot 580 km/uur, zijn daar mooie voorbeelden van. Maar weldra spreken we ook over futuristische kwantumcomputers met enorme opslagcapaciteiten (Qbits), elektromotoren, elektromagneten en compressoren die de huidige versies ver overtreffen. En dat zal zeker gevolgen hebben voor ons leefmilieu.”
12 januari 2011

De aansprakelijkheid na een medische blunder

Mieke Goosens
Medische fouten behoren tot de realiteit. De recente berichtgeving in de media over het achterlaten van twee scharen in de onderbuik van een patiënt, getuige hiervan. In dergelijke situatie claimt de patiënt een eis tot schadevergoeding. Op welke rechtsprincipes beroept een patiënt zich?
Advocate medisch recht Mieke Goossens licht toe: “als de arts meent geen fout te hebben begaan en/of wanneer er geen of geen afdoende schadevergoeding wordt geboden, kan de patiënt overwegen om verdere stappen te ondernemen. Zo kan hij de arts op burgerrechtelijk vlak aansprakelijk stellen via een vordering voor de rechtbank, al dan niet gecombineerd met een strafklacht. Om een schadevergoeding te verkrijgen, moet de patiënt naast de fout ook het oorzakelijk verband tussen die fout en de geleden schade bewijzen. Naast de arts, spreekt men vaak ook het ziekenhuis aan. Dit is in principe foutloos aansprakelijk voor inbreuken begaan op de rechten van de patiënt (waaronder het recht op kwaliteitsvolle zorgverlening). Tot slot kan de patiënt in welbepaalde gevallen en via een specifieke procedure beroep doen op de recente wet betreffende “de vergoeding van schade als gevolg van gezondheidszorg”. Komt de schade van de patiënt hiervoor in aanmerking, dan zal het fonds voor medische ongevallen het slachtoffer vergoeden zonder dat deze een medische fout moet bewijzen.”
30 december 2010

Het "onherroepelijk vonnis" bij Europees aanhoudingsbevel

Els Busschen
Naar aanleiding van de zaak Mantello verduidelijkt het hof van Justitie het begrip "onherroepelijk vonnis". Hiermee beantwoordt ze de vraag of een rechtbank verplicht is de uitvoering van een EAB te weigeren op basis van reeds bestaande veroordeling.
"Gaetano Mantello werd in 2005 door de rechtbank van Catania, Italië, veroordeeld voor illegaal drugsbezit. De opsporingsinstanties wisten op dat moment reeds van zijn betrokkenheid bij een georganiseerde illegale drugstrafiek tussen Italië en Duitsland. Toch besliste men, in het belang van het onderzoek, hem nog niet te vervolgen voor deze feiten", situeert Dr. internationaal strafrecht, Els De Busser. "In 2008 hield men Mantello aan voor zijn betrokkenheid in het netwerk.Hij woonde toen in Duitsland. De rechtbank van Stuttgart vroeg zich af of zij de tenuitvoerlegging van het EAB moest weigeren. Dat werd uitgevaardigd door de rechtbank van Catania. Volgens het ne bis in idem beginsel mag men een persoon namelijk niet tweemaal voor dezelfde feiten vervolgen als die persoon reeds bij onherroepelijk vonnis werd veroordeeld. Het Europees Gerechtshof verklaarde dat het hier niet ging om een interpretatie van het begrip “dezelfde feiten”, maar wel om het begrip “onherroepelijk vonnis”. De rechtbank van Catania oordeelde al bij onherroepelijk vonnis over feiten gepleegd door Mantello. Dit vonnis betrof echter andere feiten dan die waarop het EAB betrekking had. De rechtbank van Stuttgart was dus niet verplicht de tenuitvoerlegging van het EAB te weigeren."
15 december 2010

Alarmfase 4 rond Indonesische vulkaan Bromo

karen f 3.JPG

Na de vulkaan Merapi staat nu ook vulkaan Bromo op uitbarsten. "De alarmfase is verhoogd tot het hoogste niveau: alarmfase 4 op een schaal van 1 tot 4. Men kan niet met absolute zekerheid zeggen dat een uitbarsting werkelijk volgt, maar de seismische activiteit onder de vulkaan gepaard met vulkanische bevingen zijn wel sterke aanwijzingen. Meestal duurt een uitbarsting van de Bromo een aantal weken tot twee maanden," illustreert geologe Karen Fontijn. Zij verwacht dat de hinder zich zal beperken tot het nationaal park waar de vulkaan ligt. "Een uitbarsting treft de lokale toeristische sector en daarbij ook het dagelijks inkomen van vele lokale inwoners. Afhankelijk van de intensiteit van de uitbarsting ondervindt de lokale luchtvaart mogelijk wat hinder, maar een internationaal probleem wordt het waarschijnlijk niet." In hetzelfde natuurpark is naast de Bromo ook de Semeru momenteel actief. Deze vulkaan is bijna constant actief geweest sinds 1967. Ook hiervan verwacht men niet al te veel hinder.
3 december 2010

10 december 2010: Internationale dag voor Personen met een Handicap

Ingrid borre 1.jpg
Met de millenniumdoelstellingen engageerde de internationale gemeenschap zich om tegen 2015 een einde te maken aan armoede, ziekte, milieuproblemen en ongelijkheid. Daarbij hield men weinig rekening met personen met een handicap. Die groep is nochtans bijzonder kwetsbaar, vele personen met een handicap in het Zuiden leven onder de armoedegrens. “In 2006 werd er al ijverig gewerkt aan de conventie van rechten voor personen met een handicap. België ratificeerde als een van de eerste landen de tekst en implementeert de conventie ook in het beleid. Ons land onderneemt nu ook effectief de eerste stappen om deze conventie ook waar te maken. Midden 2011 moet er al een eerste rapport zijn. De gehandicaptensector zelf zal een schaduwrapport schrijven. Ondanks de vernoemde bescherming in het beleid, kampen de gehandicapten toch nog vaak met verschillende soorten uitsluiting. En in ontwikkelingslanden worden de goede bedoelingen dikwijls zelfs niet vertaald in beleidsteksten. Verschillende organisaties zetten dit thema extra in de verf en willen zo het onderwerp benadrukken. Natuurlijk is integratie geen zaak die op één dag verbetert, maar een proces waaraan lang moet worden gewerkt”, zegt Ingrid Borré, Algemeen Secretaris van KVG (Katholieke Vereniging Gehandicapten).
3 december 2010

Vergeet e-inclusie niet

foto_laure2.jpg
Tijdens de Digitale Week biedt LINC de organisaties in het werkveld de nodige tools aan om e-inculsie te bevorderen. ‘We werken rond een aantal aspecten van digitale geletterdheid,’ zegt Laure Van Hoecke (coördinator LINC). ‘Eerst is er de toegankelijkheid van alle burgers, met nadruk op technische ondersteuning. We richten ons hierbij onder meer tot kansarmen en ouderen. Elke doelgroep vraagt een eigen aanpak.Ten tweede werken we op mediawijsheid. Dit betreft een bredere groep, waar ook jongeren toe behoren. Zo brengen we kennis, vaardigheden en mentaliteit bij zodat de burger zich bewust, kritisch en actief kan bewegen in de gemediatiseerde wereld. De bescherming van de internetgebruiker is hiervan een onderdeel. Ten derde adviseren we het beleid. We pleiten voor een kennisplatform om kennis en methodieken samen te brengen. En zo de kwaliteit van de sector te verhogen.
2 april 2012

Welke rol hebben lokale besturen in de armoedebestrijding?

Berenice Storms

“De voorwaarden realiseren opdat alle burgers volwaardig aan de samenleving zouden kunnen deelnemen maakt de essentie uit van elk armoedebestrijdingsbeleid”, zegt Bérénice Storms (Cebud). “Dit vraagt om een multi-sector, een multi-level en een multi-actor aanpak. Om armoede te bestrijden, is een gecoördineerde aanpak nodig vanuit verschillende beleidsdomeinen. De bevoegdheden voor deze domeinen situeren zich op verschillende beleidsniveaus. We verwachten van de bovenlokale overheden dat zij de basisvoorwaarden (toegankelijke basisinstituties, adequate minimum inkomens) realiseren. De lokale overheden staan dicht bij de mensen en kunnen bijsturen waar nodig. Zij zijn ook ook essentieel in het zichtbaar maken van bestaande initiatieven en moeten burgers op een geïntegreerde wijze toegang verlenen tot hun grondrechten.”
Leen Van Thielen
“Het is ook noodzakelijk dat de verschillende actoren samenwerken,” vult Leen Van Thielen aan (KHKempen). Het beleid moet afgestemd zijn met sociale, private en middelveldorganisaties. En daarbij is het belangrijk dat personen in armoede of organisaties die werken met deze doelgroep, geraadpleegd worden. Maatregelen om armoede te bestrijden kunnen maar effectief zijn indien ze samen met mensen in armoede worden genomen. Dit geeft meer garantie dat de maatregelen haalbaar, aanvaardbaar en voelbaar zijn voor de mensen waarvoor ze zijn bedoeld. Het is belangrijk dat het beleid participatief en in dialoog werkt.”
26 september 2012

Hoe kunnen lokale besturen armoede bestrijden?

Patricia Van Parys
“Er zijn verschillende manieren waarop lokale besturen armoedebestrijding kunnen benaderen,” zegt Patricia Van Parys. “Zo zijn er heel wat initiatieven die een stimulans zijn voor kansarme personen. Voorbeelden hiervan zijn opleidingen, de dienst tewerkstelling, budgetbegeleiding en schuldbemiddeling. Toch vinden nog vele mensen de weg niet naar de hulpverlening. Grotere toegankelijkheid is dan ook noodzakelijk. Dat kan men bereiken door een betere informatisering, o.a. met behulp van goede websites, ... Ook het betrekken van de doelgroep in het beleid is een must. Een van de structurele maatregelen die het OCMW hierin neemt, is het in dienst nemen van ervaringsdeskundigen. Maar er zijn ook andere vormen van participatie mogelijk. Door inspraak te geven verhoog je de betrokkenheid en voorkom je misverstanden.”

24 mei 2012

Het voordeel van de achterstand

Vertriest

“Met de internationale handel in Afrika gaat het in de goede richting”, zegt Isabel Vertriest (Hoofd Zuiddienst vanOxfam  Wereldwinkels). “Afrika was op dit vlak altijd achtergesteld. Dat komt onder meer doordat het continent op grondstoffen is toegewezen, waar andere regio’s zich op afgewerkte producten focussen. De laatste jaren zien we een vooruitgang. Dit komt onder meer door ‘het voordeel van de achterstand’. De lokale boeren kunnen inzetten op biokoffie met prijsstijging en zonder productieverlies of prijsdaling omdat ze altijd met weinig middelen werkten. Dat maakt het verschil met pakweg Latijns-Amerikaanse boeren. Dit ‘voordeel’ kan Afrika ook bij andere producten gebruiken.”
24 mei 2012

IT is the new sexy

Martine Taeymans

“Uiteraard hebben meisjes er alle belang bij om IT te studeren”, zegt Martine Taeymans, departementshoofd Industriële Wetenschappen en Technologie van de Karel de Grote-Hogeschool. “Niet alleen omdat veel vacatures in de sector niet ingevuld raken, maar ook omdat er met een goede man-vrouwmix op de werkvloer betere producten worden bedacht. Bovendien zal met vrouwelijke inbreng ook het niveau van dienstverlening stijgen en de collectieve intelligentie toenemen. De female touch brengt onmiskenbaar een aparte dynamiek. Meisjes zijn het eigenlijk ook aan zichzelf verplicht. Ze kiezen nog te veel voor stereotiep vrouwelijk sectoren, zoals het onderwijs en de zorg. Een job in IT biedt perspectieven. Onderzoek heeft aangetoond dat meisjes maatschappelijke relevantie belangrijk vinden voor hun toekomstige beroep. IT biedt oplossingen voor veel maatschappelijke uitdagingen. Fileproblemen, vergrijzing, gezondheidszorg, veiligheid, … Dat moeten we veel meer in de verf zetten. Verder moeten we vrouwelijke rolmodellen uit bedrijven en hogescholen meer inzetten om meisjes positief te stimuleren. In België is slechts een kwart van de werknemers in de IT-sector vrouw. In Spanje en Italië daarentegen kiezen ongeveer evenveel meisjes als jongens voor een opleiding in ict.”
Op 17 mei is het werelddag van de Informatiemaatschappij en Telecommunicatie.
10 mei 2012

Één Europa

Mestrum

‘Ik geloof sterk in regionale samenwerking,’ zegt Francine Mestrum, Dr. In de sociale wetenschappen (Global Social Justice). ‘Ook al heb ik altijd veel kritiek gehad op het beleid van de Europese Unie, geloof ik wel in het federalisme. Daarom kijk ik met droefheid naar de evolutie naar een intergoevernementele Europese Unie. . In de Europese Raad schamen onze regeringen zich niet om te stellen dat punt A of B geen ‘Europese bevoegdheid’ is, maar dat ze niettemin aan de regeringen voorstellen A of B te doen! Het zijn onze eigen nationale regeringen die beslissen dat de verzorgingsstaten moeten afgebouwd worden, dat sociale rechten moeten ingeperkt worden en vragen dan aan de Commissie dit beleid uit te voeren. Niet ‘Europa’ vraagt ons de ‘gouden regel’ in de grondwet in te schrijven, maar de Europese Raad die bestaat uit onze regeringen. Dit zou dringend moeten uitgelegd worden aan de mensen, want hen wordt nu een rad voor de ogen gedraaid.

8 mei 2012